حاجيانِ كشور خود ، به سوى مكه مىآمد و هداياى حرمين شريفين را با خود به اين ديار حمل مىكرد .
در تاريخ سودان نوشتهء نعوم بك شقير ، به هنگام سخن در مورد « دار فور » تحت عنوان « صرّة الحرمين » اين گونه آمده است :
« سلطنت غوريان به صورت مستقل از ساير دولتهاى روى زمين حكومت مىكرد و هيچگاه به كسى جز به حرمين شريفين جزيه پرداخت نمىكرد . اينان همه ساله در هيأت كاروان محمل ، به همراه كالا و نقدينهء خود ، ابتدا به سوى مصر مىآمدند در حالى كه پرِ پرندگان و صمغ و ساير خيرات كشورشان را به همراه مىآوردند و در مصر به فروش مىرساندند سپس نقدينهء اين فروش كه پشتوانهء مالى محمل آنان به شمار مىآمد ، به همراه ساير حجاج از مصر به صورت كاروان به سوى حرمين شريفين به حركت در مىآمدند . »
محمل « شجرةالّدر » در پيشاپيش اين كاروان حركت كرده و هداياى خانهء خدا را در كجاوهاى كه مزيّن به زيباترين تزيينها گرديده بود ، حمل مىكرد . كمكم عنايت و توجه بيشترى به آن شد به طورىكه خَدَم وحَشَم فراوانى دراطراف آن قرار مىدادند .
اين وضعيت بدانجا رسيد كه در نزد پادشاه مصر اين كاروان سنتى به شمار آمد ؛ به طورىكه تزيين و آرايش آن ، از سالى به سال ديگر افزايش مىيافت تا آنجاكه سنگينى پرده محمل به مقدارى رسيد كه شتر حامل محمل نمىتوانست غير از آن را برخود حمل نمايد . ( پردهء محمل كنونى به همراه چهار چوب آن ، حدود 14 قنطار « 1 » است ) بنابراين از اين پس هدايايى كه ارسال مىگرديد در صندوقهايى قرار داده مىشد و بر ساير شتران كاروان حمل مىگرديد .
غازى در « درر الفرائد المنظمه » در اين مورد آورده است :
در سال 720 هجرى ، به هنگام وقوف در عرفات ، جمعيت عظيمى از تمام كشورها وجود داشت . به همراه حاجيان عراقى ، محملى بود كه بر آن پوششى از جواهر و لؤلؤ و طلا به ارزش دويست و پنجاه هزار دينار طلاى مصرى قرار گرفته بود . اين گفته به نقل از
هامش
( 1 ) - هر قنطار برابر با 93 / 44 كيلو گرم است .