كار خود را آغاز كردند .
اين ناودان همچنان بر ديوار كعبه به صورت مستحكم و استوار قرار گرفته است . كه آن را به وسيلهء نقره ساختهاند و بر روى سطح خارجى و دنباله انتهايىاش كه به پايين سرازير شده و به زبانهء ناودان مشهور است ، ورقهاى از طلاى ناب پوشانيدهاند . بالاى ناودان باز و بدون پوشش است . فضاى بين طلا و نقره را چوب ضخيمى در قسمت شكم دو سوى آن فرا گرفته است كه همگى به وسيلهء ميخهايى از طلا به هم متصل شدهاند .
ناودان به شكل مستطيل است و طول آن 258 سانتيمتر مىباشد . گفتنى است اين طول ، مقدارى از ناودان را كه در داخل ديوار كعبه قرار گرفته است نيز شامل مىشود .
عرض شكم ناودان 26 سانتيمتر و ارتفاع هر يك از ديوارههاى دو طرف مجراى آن 23 سانتيمتر است . 58 سانتيمتر از طول ناودان در داخل ديوار كعبه قرار گرفته و بر روى آن قسمت ، سنگ بزرگ حجيمى قرار گرفته است كه پنج وجب طول و دو وجب عرض دارد . به عبارت ديگر طول سنگ ياد شده 121 سانتيمتر و عرض آن 50 سانتيمتر است .
ناودان كعبه در محل خود آنچنان مستحكم و ثابت است كه به اندازهء تار مويى در جاى خود حركت ندارد . بر اطراف ناودان و بر روى زبانهء آن كه پوشش طلايى دارد ، تاريخ ساخت و تجديد آن به خط ثلث بسيار زيبايى ، با كلمات و جملات زير نقش بسته است :
بر روى زبانهء ناودان چنين نوشته شده است :
« بسم اللَّه الرحمن الرحيم » و زير آن كلمهء « يا اللَّه » به چشم مىخورد بر سمت راست ديوارهء ناودان اين جمله ديده مىشود :
« جَدَّد هذا الميزاب المنير لوجهاللَّه الكريم الخبير ، سلطان البرّين و البحرين ، المفتخر بخدمة الحرمين الشريفين ، السلطان الغازى عبد المجيد خان بن السلطان الغازى . . . »
« اين ناودانِ روشنگر ، در راه رضاى خداى كريم و آگاه ، به وسيلهء پادشاه خشكيها و درياها ، مفتخر به خدمت حرمين شريفين ، سلطان غازى عبدالمجيد خان فرزند سلطان غازى . . . تجديد و ساخته شد . »
التاريخ القويم لمكة وبيت الله الكريم ( كعبه و مسجد الحرام در گذر تاريخ ) ( فارسى ) — صفحة 167
مساهمون: هادى انصارى
ص١٦٧