بكتب تورات و انجيل و فرقان و غير آن نمود تا آنكه از ايشان اطاعت كند - مستحقّ ثواب شود آنكه معصيت نمايد سزاوار عتاب و آزار نار گردد .
زنديق گفت : پس عمل صالح از بنده و شرّ نيز از بنده صادر گردد .
حضرت أبى عبد الله عليه السّلام فرمود كه : عمل خير صالح از بنده است كه بأمر واهب قادر مصدر آن گردد و عمل شرّ نيز از آن بنده است كه ظاهر گردد و حال آنكه حضرت ايزد تعالى او را از آن نهى نمود .
زنديق گفت : آيا عمل نه آخر از آلت كه ربّ العزّت در او خلق نمود از او موجود گرديد .
حضرت امام فرمود كه : امّا اين آلت همان آلت است كه از او عمل خير نمود و از او قادر بشرّ بود ليكن حضرت ذو المنن او را از آن نهى فرمود .
زنديق گفت : پس بسوى بنده از أمر و فعل اجبار چيزى باشد ؟
حضرت امام جعفر الصّادق ( ع ) فرمود كه : حضرت الله تعالى بنده را نهى از عمل نميكند الَّا آنكه علم دارد بر آنكه آن بنده را طاقت ترك آن عمل است و نيز بنده را أمر به هيچ فعل خير نكند مگر آنكه عالم است به آن كه آن بنده را قدرت و استطاعت فعل آنست زيرا كه ظلم و جور به حضرت ربّ غفور روا نيست و جور و ستم و عبث و ظلم بر خلق عالم در هيچ وقت و دم روا نبود و ايزد متعال اين أفعال نكرد و نخواهد كرد و تكليف بندگان بأمر و كارى كه در حصر قدرت و امكان ايشان نباشد آن بىگمان ظلم صريح و عيانست .
زنديق گفت : پس آن كس را كه خداى تعالى و تقدّس كافر خلق كرده باشد او را استطاعت قبول ايمان بعد از آن هست و حال آنكه او را بر خداى تعالى بر ترك ايمان حجّت و برهان ظاهر و عيان است .
الاحتجاج ( فارسي ) — صفحة 281
مساهمون: أحمد بن علي الطبرسي
ص٢٨١