و هر چيزى را كه « 1 » به چيزى سنجيد و « 2 » قياس كرد « 3 » غلط در سنجيدهء خود روا نمىدارد .
و اگر دشوار شود بر وى امرى آن را پنهان مىسازد از آن راه كه علم به نادانى خود دارد و اظهار نادانى نمىنمايد مبادا كه بگويند نادان است . و بعد از آن جرأت نموده حكم مىكند ، پس آن مرد هميشه گشايندهء درهاى تيره و تاريك است و سوار است بر امرهاى مشتبه و سيركننده به غلط در راههاى نادانى ، نه عذر مىخواهد در چيزى كه نمىداند تا سالم بماند و نه دندان تيزى در علم فروبرده تا غنيمتى به دست آورد . بر باد مىدهد روايتها را همچنانكه باد با « 4 » علف خشكِ خورد شده مىكند . ميراثها از راه فتواهاى باطل او گريان و خونها از حكمهاى ناحقّ آن نالان مىباشند و به حكمى كه مىكند « 5 » فرجِ حرام را حلال و فرجِ حلال را حرام مىسازد . نه باطنش پُر است به بيرونشد « 6 » از هرچه بر وى « 7 » وارد مىشود و « 8 » نه اهليّت آن چيزى دارد كه از او سر مىزند از دعواى علم حقّ كردن « 9 » .
و نيز آن حضرت سلام اللَّه عليه فرمودند : به خدا شكوه مىكنم از گروهى كه زندگانى
[ m . b 17 ]
مىكنند در حالت نادانى و مىميرند در حالت « 10 » گمراهى ، در ميان ايشان متاعى كسادتر از قرآن نيست هرگاه تلاوتِ آن چنانچه بايد كرده شود . و هيچ متاعى رواتر و پرقيمتتر « 11 » از قرآن نيست هرگاه از جاى خود گردانيده بر خلاف معناى اصلى حمل شود . و در پيش ايشان چيزى مجهولتر از معروف و معروفتر از منكر نمىباشد « 12 » .
هامش
( 1 ) .a- كه .
( 2 ) . سنجيد و /aسنجيده .
( 3 ) .m+ و !
( 4 ) . با /aبه .
( 5 ) . مىكند /a sمىكنند .
( 6 ) . شد /aشدن .
( 7 ) . وى /aاو .
( 8 ) .a- و .
( 9 ) . الكافي 1 : 54 . نهج البلاغة 1 : 51 كلام 17 . الاحتجاج 1 : 390 .
( 10 ) .s- نادانى و مىميرند در حالت .
( 11 ) .m- تر .
( 12 ) . ادامهء روايتِ پيشين است .