و حضرت امام محمّد باقر عليه السلام در آيهء : « وَ لَمْ يُصِرُّوا عَلى ما فَعَلُوا وَ هُمْ يَعْلَمُونَ » « 1 » يعنى اصرار نمىكردند بر آنچه مىكردند و ايشان عالم بودند . فرمودند : اصرار آن است كه گناهى بكند و استغفار نكند و در خاطر توبه را « 2 » نگذراند و اصرار اين است « 3 » . و از جملهء اسباب آن « 4 » است كه گناه را كم شمارد « 5 » ، زيرا كه هرچه را بنده عظيم مىشمرد « 6 » در نزد خدا صغير است و هرچه را بنده صغير مىشمرد « 7 » در نزد خدا عظيم است ؛ از براى آنكه عظيم شمردن گناه از راه نفرت قلب و كراهت آن مىباشد و اين مانع آن مىشود كه قلب متأثّر شود به گناه . و كم شمردن گناه از راه الفت به آن مىباشد و اين موجب آن است كه دل بسيار متأثّر شود . و آنچه مطلوب است « 8 » آن است كه دل به نور طاعتها « 9 » نورانى شود و آنچه محذور است سياه شدن آن است به ظلمت معصيتها ، و از براى اين است كه آنچه به غفلت واقع شود مؤاخذه ندارد . حضرت « 10 » امام جعفر صادق عليه السلام فرمودند كه : حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله فرمودند : بپرهيزيد از گناهان حقير كه آمرزيده نمىشود . گفتند : كدام است از گناهان حقير ؟ فرمودند : مردى گناهى مىكند و مىگويد : خوشا حال من كه غير اين گناهى ندارم « 11 » ! و فرمودند : دوست مىدارد خداى عزّ و جلّ آنكه هرگاه بندهاى جرم عظيمى كرده باشد طلب عفو از خداى عزّ و جلّ بنمايد . و دشمن مىدارد بندهاى را كه گناه كم را سهل بشمارد « 12 » .
الحقائق في محاسن الأخلاق ( فارسى ) — صفحة 572
مساهمون: الفيض الكاشاني
ص٥٧٢
هامش
( 1 ) . آل عمران : 135 .
( 2 ) .a- را .
( 3 ) . الكافي 2 : 288 ح 2 .
( 4 ) . آن /aاين .
( 5 ) . شمارد /aبشمارد .
( 6 ) .s a+ و .
( 7 ) .s+ و .
( 8 ) .a- است .
( 9 ) . طاعتها /s aطاقتها !
( 10 ) . حضرت /aو حضرت .
( 11 ) . الكافي 2 : 287 ح 1 . مشكاة الأنوار : 273 .
( 12 ) . المحاسن 1 : 293 ح 451 . الكافي 2 : 427 ح 6 .