كبيره است آن است كه اجتناب از آنها كفّارهء صغيره مىشود . و نمازهاى يوميّه كفّارهء كبيره نمىشود . و اين امرى است متعلّق به آخرت و مبهم بودن اين بهتر است تا مردم بترس و اجتناب باشند و جرأت بر صغيرهها ننمايند از آن راه كه پنج نماز يوميّه و اجتناب كبيره كفّارهء صغيرهها مىشود .
و نيز اجتناب كبيره وقتى كفّارهء صغيره مىشود كه اجتناب با قدرت و اراده باشد ، مثل آنكه مردى « 1 » دسترس بر زنى داشته باشد و قادر باشد بر جِماع با آن و خود را از جِماع باز دارد و اكتفا كند به نظرى يا ملامسهاى ؛ زيرا كه در اين مقام جهادى كه با خود نموده در بازداشتن نفس از جِماعْ تأثير آن در نورانى گردانيدن دل
[ m . a 134 ]
بيشتر است از تأثير اقدام بر نظر و ملامسه در تيره گردانيدن دل ، و معناى كفّاره شدن اين است . و هرگاه كه « 2 » امتناع از جِماع از راه ترس يا عجز يا مانند اينها باشد كفّاره نمىشود .
و همچنين كسى كه بِالطَّبع رغبت به شراب نداشته باشد و اگر چنانچه مباح مىبود باز نمىخورد اجتناب نمودنِ وى كفّارهء صغيره نمىشود ، مانند شنيدن آواز سازها كه از مقدّمات شراب است .
فصل [ صغيره به اسبابى چند كبيره مىشود ]
بدان كه صغيره به اسبابى چند كبيره مىشود :
از جملهء اسباب اصرار و مواظبت بر آن نمودن است ، حضرت امام جعفر صادق عليه السلام فرمودند : صغيرهاى « 3 » نمىباشد با اصرار و كبيرهاى « 4 » نمىباشد با استغفار « 5 » .
و مثال اين قطرههاى آبى است كه پىدرپى بر سنگى چكد و در آن اثر كند و آن قدر آب اگر يك دفعه بر آن بريزد اثرى نخواهد كرد .
هامش
( 1 ) .a+ است .
( 2 ) .s a- كه .
( 3 ) . صغيرهاى /s aصغيرهها .
( 4 ) . كبيرهاى /s aكبيرهها .
( 5 ) . الكافي 2 : 288 ح 1 . مشكاة الأنوار : 201 .