كه داخل بهشت نمىشود هيچ كس مگر طايفهء يهود . و گفتند جماعت نصارا كه داخل بهشت نمىشود هيچ كس مگر طايفهء نصارا . پس خداى عزّ و جلّ فرمودند :
« تِلْكَ أَمانِيُّهُمْ قُلْ هاتُوا بُرْهانَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ »
« 1 » يعنى اينها آرزوهايى است كه مىنمايند ، بگو - اى محمّد - به ايشان كه بياوريد
[ m . a 12 ]
حجّتى بر آنچه مىگوييد اگر راستگوييد .
پس خداى عزّ و جلّ آوردنِ حجّت را نشان صدق آنها گردانيده و آيا حجّت و برهان آورده مىشود مگر در جدال به طريقهء بهتر ؟ !
پس از آن حضرت پرسيدند « 2 » كه : جدال به طريقهء « 3 » بهتر كدام است ؟ و به غير طريقهء بهتر كدام است ؟ فرمودند : امّا جدال به غير طريقهء بهتر آن است كه مجادله كنى با كسى كه بر باطل باشد پس آن كس وارد مىسازد بر تو باطلى را و تو ردّ آن باطل به حجّتى كه خداى تعالى نصب كرده نمىكنى ، بلكه منكر مىشوى حقّى را كه آن مردِ باطل مىخواهد اعانت به آن حقّ بر باطلِ خود بجويد و تو منكر حقّ مىشوى از ترس آنكه مبادا آن كس را بر تو در اين حقّ حجّتى بوده باشد و تو را بيرونشد « 4 » از آن ممكن نباشد ، پس حرام است بر شيعيان ما كه به اين نوع مجادله فتنه شوند بر برادران دينى كه ضعيفند از اين گونه مجادلهها و فتنه شوند بر جمعى كه بر باطلند . امّا فتنهء جمعى كه بر باطلند « 5 » آن است كه هرگاه شخصى از شما مجادله نمود و عاجز شد آن جماعت عجزِ آن كس را حجّتى مىسازند « 6 » بر آن باطل . و امّا فتنهء برادرانى كه ضعيفند از مجادله آن است كه هرگاه شخصى را كه بر حقّ است مغلوب كسى كه بر باطل است يافتند بسيار غمگين مىشوند .
هامش
( 1 ) . ادامهء آيهء 111 سورهء بقره .
( 2 ) . از آن حضرت پرسيدند /s aپرسيدند از آن حضرت .
( 3 ) .a- به طريقهء .
( 4 ) . بيرونشد /aبيرون شدن .
( 5 ) .s- امّا فتنهء . . . باطلند .
( 6 ) . مىسازند /s aمىسازد .