چون شكر فلانى « 1 » نكردهاى شكر مرا نيز نكردهاى !
بعد از آنْ آن حضرت
[ m . b 73 ]
فرمودند : هركس از شما كه شكر مردم را بيشتر بجاى مىآورد شكر خدا را بيشتر بجاى آورده « 2 » .
فصل [ در اينكه نعمتها يا دنيوى است يا دينى ]
بدان كه نعمتها يا دنيوى است مثل تمامى خلقت و لذّتهاى خوشآينده و دفع مفاسد و مضرّتها ، و يا دينى است مثل اسلام و معرفت ائمّهء معصومين سلام اللَّه عليهم و توفيق بر طاعت و عصمت از معصيت . و نعمتهاى دينى عظيمتر است از دنيوى زيرا كه به سعادت ابدى مىرساند و از شقاوت سرمدى نجات مىدهد . و كفّار در نعمت دنيوى با مسلمانان يكسانند و نيكان غنيمت مىشمرند « 3 » زائل شدن آنچه را از آنها مهمّ نيست .
حضرت امام موسى عليه السلام فرمودند : هركه شكر خدا را بر نعمتى بكند شكر خدا « 4 » كرده ، امّا شكر « 5 » بهتر است از آن نعمت « 6 » .
و بدان كه طريق تحصيلِ شكر معرفت است و فكر در صنايع خدا كردن و در دنيا ملاحظهء ادنى و در دين ملاحظهء اعلى نمودن و « 7 » در مصيبتها « 8 » شكر كردن بر آنكه مصيبتى عظيمتر به آن نرسيده و آنكه آن مصيبت در دين نيست و آنكه عقوبت گناهان وى در دنيا به آن رسيده و به آخرت نيفتاده و آنكه اين عقوبت در آخر به آن مىرسد و الحال كه رسيده فارغ شد و آنكه ثواب آن مصيبت از براى او بهتر است و آنكه محبّت
هامش
( 1 ) . فلانى /sفلان .aفلان را .
( 2 ) . الكافي 2 : 99 ح 30 .
( 3 ) . مىشمرند /a sمىشمردهاند .
( 4 ) .a s+ را .
( 5 ) .m- شكر .
( 6 ) . الكافي 2 : 96 ح 13 . مشكاة الأنوار : 71 از امام رضا عليه السلام .
( 7 ) .a s- و .
( 8 ) .s a+ و .