باعث هَوى حاصل مىشود از شياطينى « 1 » كه مددكار دشمنان خدايند ، پس اگر باعث دين ثابت باشد به مدد ملائكه تا آنكه بر باعث هَوى غالب شود
[ m . a 68 ]
و بر مخالفت آن باقى بماند صاحب آن ملحق به صابران خواهد شد . و اگر ترك يارى كند و ضعيف شود تا هَوى غالب شود و در دفع آن صبر نكند ملحق به اتباع شياطين مىشود . و اين ثبات به قوّت معرفتى مىباشد كه آن را ايمان مىنامند و آن عبارت است از يقين داشتن به « 2 » آنكه هَوى دشمنى است كه « 3 » راهزن سالكان راه خداست .
و خداى عزّ و جلّ جماعت صابران را به وصفهاى بسيار موصوف ساخته و « 4 » در قرآن مجيد مكرّر صبر « 5 » را ياد كرده و بسيارى از خيرات و درجات را نسبت به صبر داده و ثمرهء صبر گردانيده ، پس فرموده :
« وَ جَعَلْنا مِنْهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنا لَمَّا صَبَرُوا »
« 6 » يعنى گردانيدهايم ايشان را پيشوايانى كه به فرمان ما هدايت مردم را مىكنند « 7 » و اين از آن راه است كه صابر بودند .
و فرموده « 8 » :
« وَ تَمَّتْ كَلِمَتُ رَبِّكَ الْحُسْنى عَلى بَنِي إِسْرائِيلَ بِما صَبَرُوا »
« 9 » يعنى به سبب آنكه بنى اسرائيل صابر بودند ايشان را انبيا و ائمّه گردانيديم .
و فرموده :
« وَ لَنَجْزِيَنَّ الَّذِينَ صَبَرُوا أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ ما كانُوا يَعْمَلُونَ »
« 10 » يعنى جزا مىدهيم ما صابران را به بهتر از آنچه عمل مىنمودند .
و فرموده :
« أُولئِكَ يُؤْتَوْنَ أَجْرَهُمْ مَرَّتَيْنِ بِما صَبَرُوا »
« 11 » يعنى آن جماعت به سبب صبرى كه كردند دو برابر ثواب داده خواهند شد .
هامش
( 1 ) . شياطينى /aشياطين .
( 2 ) . به /mبا .
( 3 ) .s- كه .
( 4 ) .a- و .
( 5 ) . صبر /s aصبرها .
( 6 ) . سجده : 24 .
( 7 ) . مىكنند /s aمىكند .
( 8 ) . فرموده /aفرمودند .
( 9 ) . اعراف : 137 .
( 10 ) . نحل : 96 .
( 11 ) . قصص : 54 .