ميلادى متداول نيز چهار سال از ميلاد مسيح عليه السّلام ديرتر است ؛ مسيح در سال 749 از تاريخ تأسيس روم زاده شد ، اما تاريخ ميلادى از سال 753 آغاز مىگردد . « 1 »
انجيل منسوب به مرقس - شاگرد پطرس و همراه او در مسافرتهايش - نيز در سال 61 ميلادى و در نظر بعضى حتى پس از آن نوشته شده است . بر انجيل مرقس ، آثار تعليم استادش پطرس هويداست ؛ با اينحال زمان انتشار آن ، تا حدود سال هفتاد ميلادى يعنى پس از وفات پطرس و پولس به تأخير افتاد . « 2 »
لوقا - شاگرد پولس و از ملازمان او - دو رساله نوشت ؛ يكى درباره زندگانى عيسى عليه السّلام كه معروف به انجيل لوقاست و ديگرى درباره اخبار حواريون كه به اعمال رسل معروف است . بيشتر به نظر مىرسد كه او اين دو كتاب را در سال 63 يا پس از آن نگاشته است . « 3 »
يوحنا كه چهارمين انجيل به او منسوب است ، ممكن است همان حوارى معروف يا شخص ديگرى مشهور به يوحناى شيخ بوده باشد . زمان نگارش انجيل يوحنا اواخر قرن اول ميلادى بوده است . گفتهاند كه يوحنا انجيل خود را در سال 96 بر حسب تقاضاى اسقفهاى آسياى صغير - كه براى پاسخگويى به نيازهايشان در ارشاد دينى مردم به تعاليم مسيح عليه السّلام دسترسى نداشتند - نگاشته است ، اين مطلب را جرجس فتوحى مدعى شده است . « 4 »
سرانجام انجيلى كه بر مسيح نازل شد
اناجيل چهارگانه معروف ، بىترديد براى ثبت تاريخ حيات عيسى مسيح عليه السّلام و سيره اخلاقى ايشان تا هنگام عروج ، نوشته شد و هيچيك از گردآورندگان آن مدعى نيستند كه انجيل او همان كتابى است كه خداوند بر عيسى عليه السّلام نازل كرده است . آغاز انجيل متّى چنين است : كتاب ميلاد يسوع مسيح ؛ انجيل مرقس با قطعهاى كه به
هامش
( 1 ) . الميزان فى تفسير القرآن ، ج 3 ، ص 342 و 345 . قاموس كتاب مقدس ، ص 782 و 806 . الرحلة المدرسيه ، ج 1 ، ص 124 . انيس الاعلام ، ج 2 ، ص 5 و 67 .
( 2 ) . قاموس كتاب مقدس ، ص 792 .
( 3 ) . همان ، ص 772 .
( 4 ) . همان ، ص 966 . نيز ر . ك : نجّار ، قصص الانبياء ، ص 401 .