بدان توجيه كردهايم ، تفسير و توجيه كنيم » . « 1 » او در توجيه كلام سيد مرتضى و شيخ طوسى گفته بود : « نظر ايشان مماشات و همسويى با مخالفان است » . « 2 » مستندات حاجى نورى در توجيه نارواى گفتار اين سه دانشمند بزرگ اماميه ، از اين قرار است :
1 . روايتى كه مرحوم صدوق در كتاب معانى الاخبار آورده و در آن آمده است كه عايشه آيه 238 سوره بقره را چنين قرائت مىنمود : « حافظوا على الصلوات و الصلاة الوسطى و صلاة العصر » . « 3 »
2 . مرحوم شيخ طوسى در تفسير تبيان قرائت ابن مسعود را ذكر نموده و گفته است كه او اين آيه را بدينگونه مىخواند : « فما استمتعتم به منهن إلى أجل مسمّى » . « 4 »
3 . سيد مرتضى در كتاب شافى ، از عثمان - به اين دليل كه قرآنها را سوزاند و ديگر قرائتها را از ميان برد - انتقاد كرده است . « 5 »
در پايان نتيجه گرفته است كه : « اين بزرگان در مسأله تحريف ، راه تقيه را پيمودهاند . - و مىافزايد : - اينان با انكار تحريف قرآن ، با مذهب اماميه به مخالفت برخاسته و اين مخالفت چنان شايع شده كه بهعنوان مذهب اصوليان پذيرفته شده و به قدرى شهرت يافته است كه محقق كاظمى در شرح وافيه بر عدم تحريف ، ادعاى اجماع نموده است . - حاجى نورى مىگويد : - با ملاحظه آنچه يادآور شديم ، درمىيابى كه ادعاى اجماع در اين مسأله جرأتى زياده از حد مىطلبد ؛ زيرا چگونه مىتوان در مسألهاى كه « جمهور قدما » و بيشتر محدثان و بزرگان متأخر مخالفت نمودهاند و بسيارى از كتب اصول اماميه - چنان كه براى هر متتبّعى روشن است - از آن عارى است ، ادعاى اجماع و حتى ادعاى شهرت مطلقه نمود ؟ » . « 6 » ببينيد اين محدث چگونه به تناقضگويى آشكار دچار شده است ؛ چگونه شايسته است اين بزرگان را ، مخالف مذهب اماميه قلمداد نمود در حالىكه ايشان اركان مذهبند و
هامش
( 1 ) . فصل الخطاب ، ص 32 .
( 2 ) . همان ، ص 34 .
( 3 ) . معانى الخبار ، ص 314 .
( 4 ) . التبيان ، ج 3 ، ص 166 .
( 5 ) . فصل الخطاب ، ص 34 - 32 .
( 6 ) . همان ، ص 35 - 34 .