رجال علي بن فضال « 1 » وفهرست ابن شهرآشوب « 2 » را نيز در اختيار داشته وشرححالهايى را از آنها نقل كرده است .
ارزش تاريخي كتاب طبقات الامامية در تاريخ تشيع
يكى از جنبههاى سودمند اين اثر مفقود ، اهميت آن در شناساندن تاريخ شيعه ، بهويژه در منطقهء شامات است . اطلاعات منحصربهفرد موجود در شرححالهاى برجاى مانده از اين اثر ، مىتواند دامنهء نفوذ تشيع را در حلب ، طرابلس ونواحي شامات نشان دهد . شرحي كه وى دربارهء حسن بن زهرة آورده ونقش عظيم اين فقيه بزرگ شيعه را در دولت مملوكى واعتبار اجتماعي أو ياد كرده ، يكى از بهترين نشانههاى قدرتمندى شيعه در آن نواحي وارزش واعتبار علمي واجتماعي وديني شيعيان به ويژه خاندان ابن زهرة است . البتة اين مسأله تنها ويژه تشيع حلب نيست ، آگاهىهاى ارائهشده توسط أو دربارهء حسين بن روح نوبختى ، شيخ مفيد ونيز ابن شهرآشوب مازندرانى ، واقعا بىنظير ومنحصربهفرد وبسيار بسيار عالي است . در اينجا مناسب است تا مرورى كوتاه بر تاريخ تشيع در حلب داشته باشيم .
تشيّع در حلب
شواهد زيادى وجود دارد كه اكثريت مردمان حلب تا زمان ايوبىها بر مذهب تشيع امامي بوده وپس از آن تا أواخر دورهء مماليك وحتى تا به امروز اقليتى از شيعه در اين شهر وبرخى از روستاهاى أطراف باقي مانده است . برخى از گزارشهايى كه در اين
هامش
( 1 ) . براي نمونه بنگريد : لسان الميزان ، ج 1 ، ص 59
( 2 ) . از مورد أخير ، در شرححال بركة بن يحيى الكاشي ( لسان ج 2 ، ص 17 ) استفاده شده است .