دست خود وى گرفته است . ياقوت كه متهم به ناصبىگرى است ، « 1 » قضاوت تندى بر ضد ابن أبي طي كرده است .
ابن حجر در لسان الميزان ( 7 / 409 ) وكتبي در فوات الوفيات 4 / 270 - 271 ) بخشي از مطالب ياقوت را آوردهاند كه از نظر مبارك خوانندگان خواهد گذشت . از اين دو ، « 2 » ابن شاكر كتبي ، بخش دوم شرح حال ابن أبي طي را كه پيرامون آثار اوست ، با دقت وطبعا به نقل از ياقوت آورده است . اما بخش نخست شرح حال كه شامل مسائل شخصي زندگى ابن أبي طي است ، از كتبي فوت شده است . با اين حال وخوشبختانه اين بخش در جاى ديگرى محفوظ مانده است . وآن اين كه شهيد أول ، عين آنچه را كه ياقوت از خط ابن أبي طي دربارهء كودكى ومسائل شخصي خود گفته بوده ، در برخى از فوائد خود آورده بوده است . « 3 » اين متن به دست أفندي افتاده ووى آن را در رياض العلماء نقل كرده است . خطاى أفندي ، تنها در آن است كه تصور كرده است كه شهيد اين متن را از معجم البلدان گرفته ، درحالىكه از معجم الأدباء بوده است . وى پيش از عبارت ياقوت مىنويسد : « الشيخ يحيى بن أبي طي أحمد بن الطائي الحلبي كان من مشاهير علماء أصحابنا الامامية وصاحب التصانيف في اقسام العلوم وكان في حدود الست مائة . قال ياقوت في معجم البلدان وقد حكاه عنه الشهيد في بعض فوائده كما وجدته نقلا من خطه الشريف » . عبارت ياقوت بنا به نقل شهيد أول
هامش
( 1 ) . وفيات الأعيان ، ( ابن خلكان ، تحقيق احسان عباس ) ، ج 6 ، ص 126 ؛ لسان الميزان ، ج 7 ، ص 362 ، ش 9160 ؛
( 2 ) . كاهن نوشته است كه صفدى اين بخش از معجم الأدباء را حفظ كرده كه البتة تا اين زمان ، از چاپ مجلد 28 الوافي بىخبريم ؛ اما ايشان به نسخهء خطى ارجاع دادهاند . نك :E 12 , vol 3 . p , 693ايشان اشارهاى به اين كه مطلب ياقوت كه در فوات الوفيات ورياض آمده ، ندارند .
( 3 ) . مقصود مجموعهاى است كه به نام مجموعهء جبّاعى شهرت دارد . علامه سيد محسن امين نيز متن اين شرح حال را به نقل از آن مجموعه در أعيان - ج 10 ، ص 286 - آورده است .