يك دست به كارهايش بپردازد آن استوارى و فوايد كار دو دستى را نخواهد داشت ؟
[ چگونگى آفرينش دستگاه صوتى ]
اى مفضّل ! در صدا ، سخن گفتن و آفرينش ابزار آنها در انسان ، بسيار انديشه كن . « حنجره » مانند لولهاى صدا را خارج مىكند . زبان و لبها و دندانها نيز وسيلهء اداى حروف و نغمهها هستند . نمىنگرى كسى كه دندان ندارد « سين » و كسى كه لب ندارد « كاف » و كسى كه زبانش سنگين است ، « ر » را بدرستى تلفظ نمىكند ؟
اين دستگاه بيش از هر چيز به يك قرهنى مىماند . حنجره شبيه ناى آن و ريه بسان انبانى است كه در آن مىدمند تا باد داخل آن شود . عضلاتى كه شش را مىگيرند تا صدا بيرون آيد همچون انگشتانى است كه بر آن انبان مىنهند تا باد در قرهنى در جريان افتد . لب و دندانى هم كه حروف و نغمات را ادا مىكنند چون انگشتانى است كه پيوسته و مرتب بر دهان قرهنى مىگذارند تا از دميدن در آن ، صداهاى مختلف پديد آيد . اگر چه براى راهنمايى و . . . دستگاه صوتى را به اين وسيله شبيه دانستيم امّا در واقع اين وسيله خود شبيه دستگاه صوتى انسان است .
[ منافع ديگر اين اعضا ]
تو را از شيوهء سخن گفتن با دستگاه صوتى و چگونگى اداى حروف آگاه كردم . امّا باز فوايد ديگرى در اين اعضا نهفته كه تو سخت بدانها نيازمندى .
« ناى » مسير جريان مداوم هوا و وسيلهء خنككننده قلب است . اگر اين