شاخ و برگ و ثمر فراوان مىبينى . چرا چنين است ؟ آيا جز براى آن است كه مردم از آن ببرند و رفع نياز كنند و با اين بريدنها هيچ نابود نگردد و اصل آن در زمين بماند ؟ اگر هر اصله افزايش نمىيافت و تنها مىماند مردم نمىتوانستند كه از آن ببرند و رفع نياز كنند و با اصلهاى را در زمين بكارند . نيز اگر آفتى بدان مىرسيد بىآنكه جاىنشينى داشته باشد محو و نابود مىگشت .
[ راز پوشش دانههاى حبوبات ]
در شكل بوتهء حبوباتى ؛ چون : عدس ، ماش ، باقلا و جز آنها انديشه كن .
دانههاى آنها در كيسهها و ظروفى نهاده شده تا نگاهدارى شوند ، رشد و استحكام يابند و از آفات در امان بمانند چنان كه جفت و بچهدان جنين نيز دقيقا به همين خاطر است .
گندم و همانند آن نيز به صورت خوشه ، در پوستهايى سخت نهاده شدهاند .
نيز بر سر هر دانه چيزى چون نيزه قرار گرفته كه پرندگان را از خوردن آنها باز مىدارد تا به كارندگان و كشاورزان زيان نرسد .
اگر كسى بگويد : آيا پرندگان از گندم و حبوبات نمىخورند ؟ گفته مىشود :
بله تقدير چنين است . پرنده نيز از آنجا كه آفريدهاى از آفريدگان است از زمين خداى جلّ و علا نصيب و سهمى دارد ، ولى اين حبوبات نيز اين گونه محافظت مىشوند تا پرندگان ، يكسره ويرانش نكنند و زيان بسيار بهبار نياورند . اگر پرندگان دانهها را عيان و ناپوشيده بنگرند هيچ منعى ندارند كه به آن حمله كنند و بوته را نابود سازند واى بسا اين عمل باعث عدم تعادل تغذيهء پرندگان ، سوء هاضمه و مرگ آنها گردد و كشتزار را هم به نابودى كشاند در نتيجه ، اين موانع پيشگيرنده