يا بسبب ريختن مواد متحرك شده باشد تدبير به جهت استحكام آنها است بلوط با قشر او يك درم مازوى سبز نيم درم زاج سوخته و اقاقيا از هركدام نيم درم گل سرخ يك و نيم توله همه را در ؟ ؟ ؟
شيرين يا در آب بجوشانند و ازين جوشانده غرغرها سازند كه دندان متحرك استحكام گيرند ديگر شراب شيرين يا آب نيم رطل يك مشت برگ آس كه برگ مورد نامند در آب مذكور بجوشانند و پارچه صاف سازند و غرغره كنند و بالاى دندان اين سنون استعمال كنند مصطكى رومى پوست انار مساوى الوزن باريك سفوف كرده سنون سازند دندان كه متحرك است استحكام گيرند ديگر از براى دندان كه درد دارند و به جهت اطفا نمودن درد آنها و قائم نمودن از حركت تدبيريست درد و حركت دندان اكثر به سبب ريزش دماغ كه آن ريزش از مواد تيز و تند و شور بود كه بر دندان بيفتد درد پديد آورد يا ورم سازد يا متحرك گرداند اصل تدبير قلع نمودن مواد ؟ ؟ ؟ ماغ خواه از ايارج فيقرا خواه از ايارج لوغازيه خواه از ايارج شبيار يك درم از ان ايارج هركدامى كه باشد از آب گرم بخورند و اسهال سازند بدين عنوان مصطكى و جوزبويه از هركدام نيم درم كندر عنبر اشهب از هركدام چهل و چار گندم آرد خمير گندم كه بسيار ترش باشد چهار درم همه ادويه بكوبند و ده عدد حلزون و يك عدد زردى تخممرغ پخته همه بعد از كوفتن بر سر ضماد سازند و گر درين ضماد قدرى روغن مصطكى بهم سازند فبها خواص اين ضماد جذاب آب نزله و نيز منع سازد از ريختن بر عضوها ديگر از براى دندان كه كاواك داشته باشند درين كاواك يك قطره عرق ناس كه قسم عرقيست بريزند فى الفور درد دندان اطفا شود اگر كرم هم باشد بميرد و دندان محكم شوند بدستور عطر قرنفل دندانى كه درد داشته باشد بچسپانند زود اطفاى درد دندان شود ديگر سماق يك مشت در يك رطل آب بجوشانند و پارچه صاف سازند و دو توله فلونيا كه بسريانى پيلونيو مىنامند در آب
اسرار الاطباء يا مجربات ايلات چغتايى ( فارسى ) — صفحة 124
مساهمون: طولوزان يونانى
ص١٢٤