[ خاتمه ]
بسم اللّه الرّحمن الرّحيم الحمد للّه اولا و آخرا من توفيق اتمام هذا الكتاب بالخير و الصواب .
اما بعد ، بر ضمير منير مهرنظير مستخبران بدايع اخبار و خاطر خطير مستحضران نوادر آثار پوشيده و پنهان مباد ، كه مورخين پارس و عرب تاريخى تأليف نموده باشند كه مستجمع جميع احوال ايران فردوسنشان على سبيل الاجمال به نهجى كه نواب مستطاب سر جان مالكم صاحب به كمال جدوجهد رقمزدهء خامهء بلاغت ختامه نموده ، گوى مسابقت از اكثر مورخان عجم و تازى به چوگان فصاحت و نكتهپردازى ربوده بهنظر نرسيده و ، لاكن بواسطهء انگليسى بودن آن پارسى زبانان از فوايد آن مهجور ، تا آنكه در عهد حكومت نواب مستطاب ( سر هنرى بارتل ادورد فريرك ثىبى ) گورتر بمبئى دبير خبير و مترجم بىشبه و نظير ، سردفتر ارباب فضيلت و خبرت ، جناب ميرزا اسماعيل المتخلص به حيرت ، زيد فضله آن را از انگليسى بهعبارت فضيح و بلاغت مليح كسوت پارسى پوشانيده ، كه مرغوب انظار اولى الابصار گرديده و ، الحق اين كتاب مستطاب احوال جميع ممالك ايران را تا عهد فرخندهء مهد خاقان عليين آشيان ، فتحعلى شاه قاجار ، انار اللّه برهانه ، بهتفصيل شامل است . و تبيين مقال را بىتطويل لاطائل كافل و عبارات دلنشينش ، مانند طرهء محبوبان دلاويز و ، سخنان نمكينش بسان رخسار بنان شورانگيز ، سطوره