الدين سيوطى ، كتابى مستقل در اين زمينه تأليف نموده و با كشف اسرارى از ارتباط بين آيات و سورهها آن را از وجوه اعجاز قرآن شمردهاند و هر چه زمان مىگذرد ، حقايق تازهترى از ارتباطهاى مذكور كشف مىشود . و اين خود بهترين دليل است بر اينكه ترتيب و نظم آيات و سورهها به دستور شخص رسول خدا - صلى اللّه عليه و آله - انجام پذيرفته و هيچ بشر ديگرى قادر به چنين كار با عظمتى كه در بر گيرندهء اسرار و حكمت بسيار فراوان باشد نخواهد بود . و اين خود نشانگر آن است كه چنين ترتيب و نظم اسرارآميز حكيمانه ، فقط و فقط از عهدهء حكيمى دانا و توانا بر مىآيد و جز او ، قدرت و توان كسى بر آن نمىرسد ، و اين افقى از آفاق نهفتهء قرآن و چهرهء جديدى از چهرههاى اعجازآميز آن مىباشد « 1 » .
و به دنبال نقل اين مطلب ، باز مىبينيم كه وى اسرار نوى را - به خيال خود - كشف نموده و در تفسير خويش آنها را گنجانيده است كه از جمله ، سخن او در مورد عظمت سورهء « ناس » است كه مىگويد :
چون به اعتقاد ما جمع و تدوين و ترتيب قرآن به همين صورت كه مىبينيد و به دستور خدا و رسول - صلّى اللّه عليه و آله - بوده است و هيچ سورهاى از سورههاى قرآن ، از لحاظ معنى و صورت ، خصوصيت و شايستگى اين سوره را ندارند . . .
اما به لحاظ صورت ؛ چونكه الفاظ آن روان و آياتش كوتاه ، و بخصوص براى كودكان و نونهالان ، مناسب است . . . و اما به لحاظ معنى : زيرا هم براى آموختن قرآن بايد از شرّ شيطان - لعنه اللّه - به خداى متعال پناه برد تا با وسوسهاش مانع اين سعادت عظيم نگردد ، و هم پس از فراگيرى همهء قرآن و دانستن تمامى تكاليف و وظايف دينى از آن ، باز لازم است كه از وساوس شيطان - لعنه اللّه - به خداى منان -
هامش
( 1 ) مقدمه تفسير نوين ، ص 19 - 21 .