تقسيم غنائم ، مسئوليتش را ايفا نمايد با اينكه اصحابش آن را اكراه داشتند ، چنان كه در بيرون آمدن از خانهاش به منظور جستجوى كاروان يا جنگ ، در ابتداى امر مكره بودند ؛ يعنى مقصود اين است كه ناخشنودى اصحاب در نحوهء تقسيم غنائم ؛ مانند ناخشنودى آنها در ماجراى خروج از مدينه مىباشد كه پس از خروج ، خير و يارى خداوند و پيروزى و غنيمت و عزّت اسلام بر آنان معلوم گشت ، پس در تقسيم غنائم نيز به زودى معلوم خواهد گشت . پس بايد اطاعت نمود ، و تسليم امر رسول خدا شد و هواى نفس را كنار گذارد .
2 - مضادّه ؛ مانند :
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَ أَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لا يُؤْمِنُونَ
« 1 » كه در اول سوره ، سخن دربارهء قرآن و اينكه آن مايهء هدايت مؤمنان است ، مطرح شده و چون وصف اهل ايمان را به پايان مىبرد ، به دنبال آن سخن در مورد كافران را آغاز مىفرمايد :
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا . . .
. و نظير آن در قرآن كريم بسيار فراوان به چشم مىخورد .
3 - استطراد ؛ مانند آيهء :
يا بَنِي آدَمَ قَدْ أَنْزَلْنا عَلَيْكُمْ لِباساً يُوارِي سَوْآتِكُمْ وَ رِيشاً وَ لِباسُ التَّقْوى ذلِكَ خَيْرٌ ذلِكَ مِنْ آياتِ اللَّهِ لَعَلَّهُمْ يَذَّكَّرُونَ
« 2 » .
زمخشرى مىگويد : « اين آيه بر سبيل استطراد وارد شده ، پس از يادآورى آشكار شدن زشتيهاى بدن آنان و پوشاندن آنها با برگ درخت ، تا منّت خدا را در آفرينش لباس ، اظهار كند . و به جهت پستى و فضاحت و رسوايى كه در عريان بودن و كشف عورت هست ، و براى تذكر اينكه ستر و پوشش از ابواب مهمّ تقواست » .
اميدوارم كه خداوند متعال ، ما را در فراگيرى معارف بسيار بلند قرآن كريم بيش از پيش توفيق و يارى عنايت فرمايد .
قم - عزت الله مولائى نيا 12 رمضان المبارك 1413
هامش
( 1 ) بقرة : 6 .
( 2 ) اعراف : 26 .