4 - قرآن فرموده :
وَ مَنْ يُرِدْ أَنْ يُضِلَّهُ يَجْعَلْ صَدْرَهُ ضَيِّقاً حَرَجاً
يعنى هر كسى كه خدا را بخواهد گمراه سازد دل او را بسيار ضيق و تنگ قرار مىدهد . . . پس گمراهكننده خدا است .
5 -
وَ ما تَشاؤُنَ إِلَّا أَنْ يَشاءَ اللَّهُ
و آياتى از اين قبيل :
جواب ما : اگر ما چندين آيه داريم كه حد اكثر ظهور در جبر دارند در مقابل چندين برابر آياتى داريم كه در اختيار و آزادى ظهور دارند و بلكه اظهر و بلكه نصاند و دانشمندان شيعه اين آيات را به ده دسته تقسيم نمودهاند كه عبارتند از :
دسته اوّل : آياتى كه خداوند در آن آيات افعال و كارهاى بندگان را به خود آنها نسبت داده و تصريح مىكند كه فاعل اين افعال خود بشر است حال اگر بوجودآورندهء اين افعال خدا باشد لازم مىآيد كه اسناد آنها به انسانها مجازى باشد و مجازيت خلاف اصل است و مادامىكه كلام را بر ظاهرش حمل مىتوان كرد نبايد بر خلاف ظاهر حمل كنيم . و اين آيات عبارتند از :
1 -
فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ يَكْتُبُونَ الْكِتابَ بِأَيْدِيهِمْ
« آل عمران 74 » .
2 -
إِنْ يَتَّبِعُونَ إِلَّا الظَّنَّ وَ إِنْ هُمْ إِلَّا يَخْرُصُونَ
« انعام 117 » .
3 -
إِنَّ اللَّهَ لا يُغَيِّرُ ما بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُوا ما بِأَنْفُسِهِمْ
« انفال 56 » .
4 -
بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ أَنْفُسُكُمْ أَمْراً فَصَبْرٌ جَمِيلٌ
« يوسف 19 » .
5 -
فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ
« مائده 34 » .
6 -
مَنْ يَعْمَلْ سُوءاً يُجْزَ بِهِ
« نساء 133 » .
7 -
كُلُّ نَفْسٍ بِما كَسَبَتْ رَهِينَةٌ
« مدثر 23 » .
8 -
كُلُّ امْرِئٍ بِما كَسَبَ رَهِينٌ
« نجم 22 » .
9 -
ما كانَ لِي عَلَيْكُمْ مِنْ سُلْطانٍ إِلَّا أَنْ دَعَوْتُكُمْ فَاسْتَجَبْتُمْ لِي فَلا