درجههاى تاريكى وروشنائى كدامند
اين نيز همچنانست بىنظام وچاره نيست كه بجدول ياد بايد داشتن « 1 » . واين را منجّمان اندر دانستن رنگها ونيكوى وروشنى چيزها ونيرو وسستى وشادى واندوه ودشخوارى وآسانى بكار دارند . ودو نسخت بر آن متّفق كم يافته شود . وروشن را مضيى 109 خوانند ونيّر نيز . وآنك « 2 » از وى كمتر است قتم اى گرد گرفته ومتدخّن « 3 » اى دودناك وذو ظلّ اى سايهدار . وآنچ تهى باشد خالى وفارغ « 4 » .
هامش
( 1 ) - بجدول بايد دانستن ، حص .
( 2 ) - خوانند ونيز آنك ، خ . افتادگى دارد .
( 3 ) - مندخن ، خد . ظاهرا تحريف است زيرا از اين مادّه باب انفعال نيامده است .
( 4 ) - وفارغ وباللّه التّوفيق ، خد .
در جدول درجههاى رنگين هر سطرى 30 درجه است بعدد درجات هر برجى . مثلا حمل 3 درجهء اوّلش قتم است وسپس 5 درجه مظلم وانگاه 8 درجه قتم و 4 درجه نيّر و 4 درجه مظلم و 5 درجه نيّر ويكدرجه مظلم . ومجموع آنها 30 درجه ميشود . وگويند كه چون ستارهاى در درجهء نيّره افتد نور وقوّتش زيادت شود وچون در درجهء مظلمه افتد كم شود وچون در درجهء خاليه افتد بر قرار خود بماند وچون در درجهء قتمه افتد نزديك باشد بدرجهء مظلمه .