ودليل از عمر بر جوانى واز سويها بر جنوب وبر بادش وز پاسهاى روز يا شب بر دوم پاس . وميزان وعقرب وقوس تيرماهىاند جنبان . ودليل از عمر بر كهلى واز سويها بر مغرب وبادش دبور « 1 » وز پاسهاى روز يا شب بر سوم پاس « 2 » . وجدى ودلو وحوت زمستانىاند آرميده « 3 » . ودليل از عمر بر پيرى واز سويها بر شمال وباد شمالي « 4 » واز پاسهاى روز يا شب بر چهارم پاس .
ونخستين برج را از برجهاى هر فصلى منقلب خوانند « 5 » اى گردان . ودوم را ثابت اى ايستاده ، زيراك چون آفتاب اندرو باشد « 6 » آن فصل « 7 » درست بر طبع خويش بايستد خالص « 8 » . وسيم را ذو جسدين خوانند . ومعنى أو آن بود كه دو تن « 9 » دارد .
وهرگونهئى أزين سهگونه كه بگفتيم بر تربيع باشند يك با ديگر « 10 » . پس حمل وسرطان وميزان وجدى مربّعهايست منقلب ودلالتش بر آهستگى وپاكيزگى وهشيارى ونگرستن اندر علمها وباريكها « 11 » . وثور وأسد وعقرب ودلو نيز مربّعهايست ثابت ، دليل است بر حليمى وانديشيدن ودادگستريدن « 12 » ونيز بر بسيارى خصومت وپرخاش . وگاهگاه دلالت كند بر بر داشتن شدّتها وصبر كردن بر كار ورنجورى . وجوزا وسنبله وقوس وحوت مربّعهايست ذو جسدين ، دليل كند بر آشفتگى وسبكى ولهو دوستى وكم چارگى ومختلف كارى ودو رويه ودو زفانى « 13 » وبجملهء حديث « 14 » ، برجهاء ثابته بدانچ دلالت كنند پيدا بود . ودلالت ذو جسدين پنهانتر « 15 » ودلالت منقلب بميان هر دو « 16 » .
هامش
( 1 ) - وباد دبور ، خ .
( 2 ) - س ( پاس ) ندارد .
( 3 ) - آراميده ، حص .
( 4 ) - بر شمال وبر بادش ، حص .
( 5 ) - نام كنند ، حص . أزين برجهاء هر فصلى منقلب خوانند ، س .
( 6 ) - زيراك آفتاب چون اندر آن برج باشد ، حص .
( 7 ) - آن فصلى را ، خد .
( 8 ) - خاصّ ، خد . والبرج الاوّل من بروج كلّ فصل يسمّي منقلبا والبرج الثّانى ثابتا ثبت فيه الفصل على صادق طباعه ، ع .
( 9 ) - ومعنى أو آنك دو تن ، حص .
( 10 ) - بر تربيع يكديگر باشد ، حص .
( 11 ) - عملها وباريكيها ، خ .
( 12 ) - گستردن ، خ .
( 13 ) - دوروئى ودوزبانى ، خ . يدلّ على الاختلاط والخفّة والطيش وحبّ اللهو وقلّة الحيل واختلاف الأمور والتلوّن بلونين ولسانين ، ع . س : براي مربّعهء منقلب آشفتگى آلخ - وبراي ثابت آهستگى آلخ - وبراي ذو جسدين حكيمى وانديشيدن آلخ نوشته وظاهرا متناسب مينمايد . امّا ديگر نسخ فارسي وعربى با متن مطابق است ( ؟ )
( 14 ) - وجملهء حديث كه ، خ . وبجملهء حديث كه ، س .
( 15 ) - پنهان بود ، خ .
( 16 ) - هر دو بود ، خ .