اندر ماههاى روميان جمرهها چيست « 1 »
اين روزهاست بآخر زمستان چون بهار نزديك آيد . وهمى گويند كه بدين جمرهها شكم زمين گرم شود واز وى بخار بر آيد همى « 2 » . وجمرهء نخستين هفتم روز از شباط بود . ودوم جمره چهاردهم . وسيوم جمره بيست ويكم شباط . وتازيان گفتند كه اين روزگارهاست كه اندر آن ستارهها « 3 » سقوط كنند از ستارگان منازل قمر .
روزگار عجوز چيست
هفت روزاند ، اوّل ايشان بيست وششم شباط است . وخالى نباشد از خنكى يا باد ويا حالي از گشتنهاى هوا « 4 » . وزينجهت
هامش
خرم روز : روز هرمزد از ديماه كه آنرا خورماه نيز گويند . در اين روز پادشاهان از تخت فرو نشسته جامههاى سپيد پوشند وبا دهقانان وكشتكاران همخوراك شوند وحاجيان وپردهداران در ميان نباشند . اين روز را بنام نود روز نيز خوانند وجشن گيرند . واين نام براي آنست كه تا نوروز 90 روز فاصله دارد .
سيرسور : چهاردهم روز است از ديماه . وبدين روز سير وشراب خورند واعمال ومراسم مخصوص بجاى آرند .
جشن نيلوفر : ششم تيرماه است . مشگ تازه شانزدهم اسفندار مذماه .
باد روز : بيست ودوم بهمنماه است . أستاذ در آثار الباقية ميگويد در بعض نواحي ايرانشهر باد روز را جشن گيرند .
آفريجكان : ظاهرا معرّب آبريزگان است . در آثار الباقية دنبال جشن باد روز كه در 22 بهمن است ميفرمايد ومردم أصفهان يك هفته همچون نوروز جشن گيرند وبازارها را آذين بندند وآنرا آفريجكان خوانند . ودر كتب نجومى جشنى بنام آبريزان در سيزدهم تيرماه نوشتهاند .
( 1 ) - جمره چيست ، حص .
( 2 ) - در آثار الباقية ميفرمايد بعضي گويند كه گرمى از باطن زمين بيرون ميآيد وبرخى گويند كه حرارت از ناحيهء آفتاب ونزديك شدن عمود شعاع است بزمين . وميان أبو بكر محمّد زكرياى رازي وأبو بكر حسين تمّار بر سر اين مقولة سخنها وسؤال وجوابها رفته است .
( 3 ) - ستارگان ، حص .
( 4 ) - وخالى نباشد از بخار وخنكى ويا حالي از گشتهاء هوا ، حص . ولا تخلو من برد ورياح وتغيّر في الجوّ ، ع .