همچنان نخستين منزل شرطين است 55 « 1 » . ونشان أو دو ستارهء روشن بر پهنا نهاده از شمال سوى جنوب ، ميان ايشان دورى چند بازى است . وبا آنكه سوى جنوب گرايندهتر است ستارهايست سيم خردترين . واين شرطين بر سر وگاه حمل است ، وزين جهت أو را نطح نام كردند .
[ 2 . بطين ]
ونام منزل دوم بطين ، وسه ستاره است خرد بر نهاد مثلّثى . وجايگاهشان از صورت حمل دنبه است . ومعنى بطين شكمك بود ، زيراك چون أو را بشكم ما هي قياس كردند آن بزرگ بود واين خرد .
[ 3 . ثريا ]
نام سوم منزل ثريا اى پروين ، وآن شش ستاره است يك بديگر اندر خزيده مانندهء خوشهء انگور ، وبر كوهان گاو است ، وعامّهء مردمان وخاصّه شاعران ايشان بر آنند كه پروين هفت ستاره است ، وآن گمانى است نه راست . وهرچند كه نام نجم بر هر يكى از همه ستارگان افتد وليكن پروين را خاصّه است « 2 » .
[ 4 . دبران ]
ونام منزل چهارم دبران ، وأو ستارهايست بزرگ وروشن وسرخگون بر آن چشم گاو كه سوى مشرق است نهاده . وسر گاو بر كردار قدحى است ، لبش سوى شمال وتنش كه دهان گاو است سوى جنوب . ودبران را نيز تابع النجم خوانند ، اى پس روندهء پروين « 3 » .
هامش
( 1 ) - مشهور بتحريك صحيح است از شرط بمعنى نشان وعلامت . وبعضي بضمّ اوّل وسكون دوم خواندهاند مأخوذ از شرطه بمعنى يزك سپاه .
منزل شرطين بنابر معروف دو ستاره است بر دو شاخ شمالي وجنوبي حمل . وپهلوى شاخ جنوبي ستارهايست كوچك ومجموع آنسه كوكب را اشراط ونطح خوانند . وبعضي گويند كه شرطين كوكب شاخ شمالي است با كوكب خارج صورت پهلوى آن كه آنرا بتنهائى ناطح خوانند .
وآنها را با كوكب قرن جنوبي اشراط گويند . رجوع شود بصور عبد الرّحمن .
( 2 ) - النّجم با الف ولام علم ثريّاست وچون الف ولام از آن بردارند شامل هر ستارهاى ميشود .
شاعر عرب گويد : فهلّا زجرت الطّير ليلة جئته بصيقة بين النّجم والدّبران ( صحاح اللغة ولسان العرب )
( 3 ) - آنرا تالي النّجم وحادي النّجم نيز خوانند كه در اشعار عربى بسيار آمده است .