تخطي إلى المحتوى الرئيسي

التفهيم لاوايل صناعة التنجيم — صفحة 100

مساهمون:

ص١٠٠
ستارهء روشنند بر سينهء خرس كوچك . وز دنبال أو با ديگر ستارگان سخت خرد شكلى همى آيد همچون هليله « 1 » وگروهى أو را ما هي نام كنند . وآنك چنين داند كه قطب اندر ميان اوست ، اوزا تير آسيا نام كند ، زيرا كه بر خويش هميگردد . وجملهء ستارگان خرس كوچك را بنات النعش خرد خوانند ، زيرا كه نهادشان « 2 » مانند نهاد آن هفت روشن است كه ايشانرا بپارسى هفتورنگ وبتازى بنات النعش بزرگ وقطب را بايشان قطب بنات النّعش خوانند . امّا نعش آن چهاراند كه بر مانندگى تخت چهارسواند . وبنات آن « 3 » سه‌اند كه بر درازا ، نه راست نهاده است . وآنكه بر سر دنباله است از اين سه وز نعش دورتر أو را قائد خوانند . وآنك برميانست نام أو عناق . وبپهلوى أو بر ستارككى است خرد نام أو سها ، وهرچند خرد است چشم را پيداست . وآنكه بر اين دنبال است أو را جون « 4 » خوانند . وزير بنات النّعش بر پايهاء خرس بزرگ
هامش
نيم است برأي العين . ( 1 ) - ويحصل من ذنبه ومن كواكب خفتة شكل هليلجىّ يسمّيه بعضهم سمكة وبعضهم فاس الرّحى لاعتقادهم في القطب انّه في وسطها ، ع . بتحريف كاتب حص اينجا ( هلبه ) وخ در جملهء بعد و ( نيز آسيا ) ضبط كرده‌اند . ( 2 ) - نهادنشان ، خد . نهاد ايشان ، خ . ( 3 ) - بناتان ، خد . ( 4 ) - خد ، جوز بجيم وزاء نقطه‌دار . وباقي نسخ وهمچنين التفهيم عربى وكتاب الصّور عبد الرّحمن وجهان دانش ( چون ) بجيم نقطه‌دار در اوّل ونون در آخر . نگارنده نه جون ونه جوز هيچكدام را در كتب لغت عربى بمعنى اين ستاره مخصوص نيافت . قاموس وبشرح تاج العروس ولسان العرب به بعض أقوال نام اين ستاره را ( حور ) بحاء وراء بىنقطه ضبط كرده‌اند . قاموس در مادّهء ( حور ) مينويسد « الكوكب الثّالث من بنات نعش الصّغرى » ودر مادّهء ( قود ) مىنويسد « الاوّل من بنات نعش الصّغرى الّذى هو آخرها قائد والثّانى عناق وإلى جانبه قائد صغير وثانيه عناق وإلى جانبه الصّيدق وهو السّهى والثّالث الحور » . ودر تاج العروس ولسان العرب هم مينويسد كه حور آخرين ستارهء بنات چسبيده بنعش است !