تخطي إلى المحتوى الرئيسي

التفهيم لاوايل صناعة التنجيم — صفحة 52

مساهمون:

ص٥٢
ميان شمارگران « 1 » .

شمارها بحرف « 2 » تازى 45

چگونه نويسند اين مواضعتى است واتّفاق ميان گروهى . وبتوانستندى كردن كه بر « 3 » حروف معجم كردندى آنك ا ، ب ، ت ، ث ، است . كه عدد أو نه آحاد را ونه عشرات ونه صد ويكى هزار . بايشان « 4 » بسنده باشد ، ازيراك بيست وهشت است . ولكن اين مردمان ترتيب عدد بحروف جمّل كردند . ازيراك اين ترتيب آشكاره‌تر بود ميان أهل كتاب پيش از عرب . واين است : أبجد ، هوّز ، حطّى ، كلمن ، سعفص ، قرشت ، تحّد ، ضظغ . يكان / ا / ب / ج / د / ه / و / ز / ح / ط 1 / 2 / 3 / 4 / 5 / 6 / 7 / 8 / 9 دهگان / ى / ك / ل / م / ن / س / ع / ف / ص 10 / 20 / 30 / 40 / 50 / 60 / 70 / 80 / 90 صدگان / ق / ر / ش / ت / ث / خ / ذ / ض / ظ / غ 100 / 200 / 300 / 400 / 500 / 600 / 700 / 800 / 900 / 1000 وحصّت هر يكى از اين حروفها « 5 » از « 6 » شمار بدين جدول دراست .

هيچ خلاف كردند اندر آن

غرض اندر اين حروفها « 7 » اختصار است وسبكى نبشتن عددها اندر جداول شمار نجوم . وبميان منجّمان هيچ خلاف نيست اندر آن . ولكن گروهى خلاف كردند . از جمله آن مردمان كه نه أزين صناعت
هامش
( 1 ) - براي حساب خطأين رجوع شود بشرح عيون الحساب ، وهمانجا مينويسد كه أبو القاسم بن علي بن محمد كاشاني رساله‌اى مخصوص در حساب خطّاين نوشته وطريق تازه‌اى بكار برده است . ( 2 ) - شمار بحساب ، خد . ( 3 ) - وبر ، خ . ( 4 ) - ايشان ، خ . ( 5 ) - حرفها ، خ . ( 6 ) - أزين ، خد . ( 7 ) - حرفها ، خ .