امّا صحيح اينست كه : « وزهره بر ميان شمال ومشرق . وبر مغرب چيزى ننهند » .
ظاهر عبارت دو نسخهء خدوس اينست كه هندوان در شكل رأس يا هشت سو ، در هر دو سمت مشرق ومغرب چيزى نمىنهند وحال آنكه اين مطلب درست نيست چه تنها در مقابل مغرب ( پسچم ) چيزى نميگذارند . اوّلا باين دليل كه در سطر پيش فرمود :
« شمس را بر مشرق همى نهند » وثانيا بدليل شرحي كه خود أستاذ در اينباره در كتاب تحقيق ماللهند ( ص 46 چاپ اروپا ) نوشته وشكل هشت سو را هم رسم كرده است :
« ولهم في الاختيار للقمار بالجهات الثّمان شكل يسمّونه راه چكراى شكل الرّأس وهو هذا » الخ .
ص 500 سطر 10 : « دو نسخهء خ وس « وبر نحوس مستعلى زير آمده » حتما تصحيف است بقرائنى كه در حاشية گفتهام .
التفهيم لاوايل صناعة التنجيم — صفحة مقدمه 113
مساهمون: أبو ريحان البيروني
صمقدمه ١١٣