[ سرآغاز نگارنده ومعرفى از أستاذ ابوريحان ]
بسم اللّه الرّحمن الرّحيم
بنام خداوند گردان سپهر * فروزندهء ماه وناهيد ومهر
سپاس وستايش يزدان پاك را كه خداوند جهانست وآفرينندهء زمين وآسمان .
ودرود بر همهء پيامبران وپاكان ونيكان كه برگزيدگان ايزدند وبويژه پيغامبر ما محمّد مصطفى وياران وفرزندانش كه پيروان اوىاند صلوات اللّه عليهم أجمعين .
كتابي كه اينك با تصحيح وحواشي وتعليقات ومقدّمهء نگارنده بنظر خوانندگان ميرسد ، بىگفتگو مهمترين وگرانبهاترين آثار علمي وأدبي فارسي است بنام كتاب التفهيم لاوائل صناعة التنجيم ساختهء دست بزرگترين دانشمندان ودرخشندهترين ستارگان قدر اوّل مشرق أبو الريحان محمد بن أحمد بيرونى خوارزمي كه در بامداد پنجشنبهء سوّم ذي الحجّهء سال 362 هجرى قمري مطابق مهر روز 16 شهريور ماه 342 يزدگردى و 4 أيلول 1284 اسكندرى وسنهء 972 ميلادي در بيرون يعنى حوالي خوارزم از أفق غيب طلوع كرد ، وبعد از غروب شب جمعهء دوّم رجب 440 هجرى قمري موافق 1048 مسيحي و 1360 اسكندرى در غزنه روى در نقاب خاك بپوشيد . واين يادگار گران ارز را در سال 420 هجرى قمري مطابق 398 يزدگردى و 1341 اسكندرى و 1029 ميلادي ظاهرا در غزنه بخواهش ريحانه بنت الحسين يا بنت الحسن خوارزمي بپرداخت .
آنگاه كه نگارنده بتصحيح وطبع ونشر اين كتاب كمر بستم ، بر آن شدم كه تاريخ تأليف وخصوصيّات ومزاياى علمي وأدبي آنرا با شرح أحوال أستاذ ابوريحان بتفصيل فرآهم ودر مقدّمه بأصل كتاب منضمّ كنم . راست بگويم پيش از آنكه بتصحيح اين كتاب مشغول ودر دقايق وجزئيّات نوشتههاى آن بزرگ مرد باريك شوم آگاهى من از أو منحصر بود