خوارزم مىباشد كه مستوفى ديوان آلب ارسلان سلجوقى و ملكشاه بود و به سال 464 ه . ق ) در اصفهان درگذشته است . « 1 »
15 - ابو صالح : عبد اللّه بن محمد بن يزداد « 2 »
16 - ابو العلاء المعرّى ( 363 - 449 ه . ق )
احمد بن عبد اللّه بن سليمان معرّى تنوخى از فحول ادباء و شعراء و نحويين و لغويّين است كه در فنون ادب و لغت و اقسام متنوعهء آن ، علّامهء عصر خود بود « 3 » و از شعراى مجلس سيّد مرتضى است و خطيب تبريزى از جملهء شاگردانش بود ، « 4 » ابو العلاء يكى از افراد نادر است كه در مورد قوهء حافظهاش داستانها گفتهاند از جمله اينكه هرگاه نزد او دو نفر با زبانى صحبت مىكردند كه او با آن زبان آشنائى نداشت پس از چندى قادر بود عين عبارات آنها را تكرار كند . « 5 »
تولّد وى روز جمعهء بيست و هفتم ربيع الاوّل سيصد و شصت و سه ( 363 ) هجرى در شهر معرة النعمان شام « 6 » و وفاتش در ربيع الاوّل سال چهارصد و چهل و نه ( 449 ) هجرى در همانجا اتفاق افتاد . « 7 »
ابو العلاء در سن كودكى از دو چشم نابينا شد ولى كورى نتوانست مانع از تحصيل وى گردد ، او داراى عقايد خاصى بود و كسى از كنه اعتقادش باخبر نشد ، در تمام عمر از خوردن گوشت خوددارى كرد ، همچنين ازدواج نكرد تا فرزندى ازو باقى بماند .
مهمترين آثارش عبارتند از :
هامش
( 1 ) . ر . ك : بدايع الملح ، ص 94 ، لغتنامه ، ج الف .
( 2 ) . ر . ك : شرح ديوان ابن رومى ضميمهء جلد اوّل ديوان ابن رومى ، ص 69 .
( 3 ) . ر . ك : وفيات ، ج 1 ، ص 41 ؛ ريحانة ، ج 5 ، ص 333 ؛ بغية ، ج 1 ، ص 315 ؛ المجانى ، ج 3 ، ص 298 ؛ تراجم ، ج 1 ، ص 156 و دايرة ، ج 1 ، ص 379 .
( 4 ) . ر . ك : ريحانة ، ج 5 ، ص 333 .
( 5 ) . ر . ك : بغية ، ج 1 ، ص 315 ؛ ريحانة ، ج 5 ، ص 333 ؛ معجم ، ج 3 ، ص 131 و فرهنگ ادبيات ، ص 24 .
( 6 ) . ر . ك : معجم ، ج 3 ، ص 108 ؛ بغية ، ج 1 ، ص 315 و ريحانة ، ج 5 ، ص 333 .
( 7 ) . ر . ك : معجم ، ج 3 ، ص 108 .