دل خودش بوده است . « 1 »
او هرگز زبان به مدح كسى نگشود ، امّا بزرگان ادب دانش و فضلش را مورد ستايش قرار دادند .
از آن جمله يكى از دوستان دانشمند عراقى وى بدينگونه ازو ياد مىكند :
يقولون إنّ الا صمعىّ لبارع * و بالنّحو و الآداب و الشّعر عالم
كذا ابن دريد و الخليلى و جاحظ * و كلّ لدرّ العلم و الفضل ناظم
فقلت اجل ، قد جلّ فى النّاس شأنهم * و افضل منهم صدر خورزم قاسم « 2 »
ويژگى نسخه
نسخهء منحصربهفرد كتاب بدايع الملح كه اصل آن در كتابخانه لالهلى تركيه به شمارهء 1750 موجود است شامل يك مقدمه و دوازده باب مىباشد ، اين كتاب به خط نسخ موفق بن طاهر بن ابى سهل بن طاهر بن عصام محمد المفسرى الفاريابى است ، كه به تاريخ روز جمعهء نهم ماه رجب سال پانصد و نود و دو ( 592 ) هجرى قمرى استنساخ آن را به اتمام رسانيده است ، و مؤلف در پايان ماه صفر سال پانصد و نود و سه ( 593 ) هجرى قمرى نسخهء مزبور را ديده و سپس اجازهنامهاى با خط خويش به نام موفق بن طاهر در آخرين برگ آن صادر كرده است . متن كتاب به زبان عربى است و ترجمهاى به فارسى درى با واژههائى بس اصيل در ذيل عبارات عربى آن ديده مىشود . « 3 »
بهطورىكه قبلا گفته شد اين كتاب شامل يك مقدمه و دوازده باب است ، از آغاز مقدمهء كتاب عباراتى چند حذف شده ، همچنين مختصرى از ابتداى بخش سوم نيز افتاده .
مؤلف در مقدمه به نام خود ، نام كتاب و تاريخ تأليف آن اشاره كرده و سپس متذكر مىشود كه كتاب را به دوازده باب به قرار ذيل تقسيم نموده است :
هامش
( 1 ) . ر . ك : معجم ، ج 16 ، ص 251 .
( 2 ) . معجم ، ج 16 ، ص 243 .
( 3 ) . ر . ك : فهرست ميكروفيلمهاى كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران ، ج 1 ، ص 289 و فهرس المخطوطات المصوّرة ، ج 1 ، ص 230 .