بجاى روى زمين به زير زمين جاى گرفتهاند . و فراخناى پهنه دنيا را تبديل به جايى تنگ كردهاند و بجاى خانواده خود غربت و تنهائى را گزيدهاند همانطور كه آمدند رفتند با اعمال خود بسرائى جاودان براى هميشه چنانچه خداوند ميفرمايد :
كَما بَدَأْنا أَوَّلَ خَلْقٍ نُعِيدُهُ وَعْداً عَلَيْنا إِنَّا كُنَّا فاعِلِينَ
« 1 » .
74 - و فرمود : اى كسى كه دنيا را سرزنش ميكنى تو مدعى گناه او هستى يا او مدعى گناه بر تو است يكى از حاضرين گفت من گناهكار بر او هستم يا امير المؤمنين فرمود پس چرا دنيا را سرزنش ميكنى ؟ مگر دنيا خانه راستى نيست براى كسى كه راستى را از پيش بگيرد و جايگاه ثروت نيست براى كسى كه از آن بهره بگيرد . خانه سلامتى است براى كسى كه متوجه آن باشد .
سجدهگاه دوستان خدا و نمازخانه انبياء و نزولگاه ملائكه و تجارتخانه اولياى خدا است كه در آن بندگى خدا را بدست آوردهاند و بهشت را بهره بردهاند چه كسى ميتواند دنيا را زشت شمارد . او خود اعلام فناى خويش را نموده و فرياد بىدوامى را كشيده و از بلاى خود ترسانيده اگر شب گرفتارى داشته سحرگاه شادى آورده و اگر عصر ناراحتى بوجود آورده صبح خوشى آفريده گروهى در قيامت دنيا را زشت ميشمارند و گروه ديگرى ستايش ميكنند . جريان را براى آنها دنيا نقل كرده ايشان تصديق نمودهاند و تذكر داده متوجه شدهاند .
اى كسى كه دنيا را سرزنش ميكنى كه فريب او را خوردهاى كى او ترا فريب داده ؟ يا چه وقت مستوجب نكوهش تو شده بواسطه استخوانهاى پوسيده پدرانت يا بواسطه جايگاه مادرانت زير خاك ، چقدر بدست خود معالجه كردهاى و بيمارشدهاى و شيرينى و تلخى به كام تو كرده اگر بواسطه تلخى نكوهشى ميكنى بواسطه شهد و شيرينى ستايش كن . و گر نه رها كن او را نه سرزنش و نه ستايش موقعيت ترا برايت مشخص كرده وقتى گريه برايت سودى ندارد و دوستانت به تو رحمى نميكنند .
75 - و فرمود : دنيا پشت نموده و اعلان جدائى داده ، و آخرت روى آورده و اعلام فرارسيدن نموده بدانيد امروز تحرك و جولان است و فردا جايزه . جايزه بهشت است عقب مانده جهنم . شما در دوران مهلت هستيد كه پشت سر آن اجل است و به زودى مرگ ميرسد هر كس در دوران مهلت عمل كند قبل از فرارسيدن اجل سود مىبرد از عمل خود
هامش
( 1 ) انبياء : 104 .