موجب خوشحاليت نشود . ولى خود را بر كتاب خدا عرضه بدار اگر از راه قرآن ميروى . آنچه را او برحذرت داشته بدان بىميلى و آنچه ترغيبت نموده به آن رغبت و علاقه دارى . از مسائلى كه ترسانيده ميترسى . پايدار و ثابت قدم باش و شادمان در اين صورت هر چه در بارهات بگويند ترا زيانى نمىرساند . اما اگر مخالف قرآن هستى پس چرا فريب نفس خود را خوردهاى . از مؤمن خواستهاند كه با نفس خود بمبارزه برخيزد . تا بر او پيروز شود گاهى در اثر مبارزه انحراف نفس را جلوگيرى مىكند و مخالفت با هواى نفس خود در راه خدا مىكند . و گاهى نفسش او را بر زمين مىزند و پيرو هواى نفس مىشود . خداوند دستش را ميگيرد و بلندش مىكند و او از جاى برمىخيزد . از خطايش خدا مىگذرد و او نيز متذكر مىشود و رو بتوبه و بيم و ترس مىآورد . كه اين مطلب موجب افزايش بصيرت و بينش او ميگردد چون ترسش افزون شده . زيرا خداوند ميفرمايد :
إِنَّ الَّذِينَ اتَّقَوْا إِذا مَسَّهُمْ طائِفٌ مِنَ الشَّيْطانِ تَذَكَّرُوا فَإِذا هُمْ مُبْصِرُونَ
« 1 » .
جابر روزى كم خدا را براى خود زياد شمار ، تا راه بشكر پيدا كنى و اطاعت و بندگى زياد خود را كم بشمار تا نفس خود را سرزنش كرده باشى و راه به عفو و بخشش پيدا كنى . جلوگيرى از نفس خود كن شر فعلى را دفع كن از خود بوسيله علم و اطلاع موجود . علم و اطلاع موجود را به كار بند با عمل خالص و برحذر باش در عمل خالص از غفلت عظيم بوسيله شدت بيدارى و هوشيارى « 2 » .
هوشيارى شديد و بيدارى زياد را بوسيله خوف واقعى بدست آور . بترس از آرايش پنهان بوسيله زندگى فعلى و برحذر باش از همآهنگى با هواى نفس بوسيله راهنمائى عقل . خوددارى كن هنگام غلبه هواى نفس بوسيله راهنمائى علم . به سرعت در پى اعمال خالص باش براى روز جزاء خود را بميدان قناعت برسان با پرهيز از حرص . حرص عظيم را جلوگيرى كن بوسيله مقدم داشتن قناعت شيرينى
هامش
( 1 ) اعراف : 200 پرهيزكاران وقتى دچار وسوسه شيطانى شوند متذكر شوند و بينش و بصيرت مىيابند .
( 2 ) شايد منظور اينست كه گاهى در عمل خالص ممكن است عجب و خودپسندى چنان انسان را فراگيرد در حالى كه غافل است و با هوشيارى بايد متوجه اين عجب شود كه عمل را تباه مىكند .