باب 12 عدم جواز بيع مكيل ، موزون و معدود بدون اندازه و شمارش
خداوند متعال مىفرمايد :
برادرمان را همراه ما روانه ساز تا پيمانه بگيريم و ما نگهدار وى هستيم « 1 » .
1487 - 32700 - ( 1 ) حلبى از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه فرمود :
« آن مواد خوراكى كه پيمانهاى در آن قرار گرفته ، معاملهء آن به طور گزاف جايز نيست و آن از معاملات ناپسند مواد خوراكى است . »
1488 - 32701 - ( 2 ) حلبى از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه فرمود :
« آن مواد خوراكى كه در آن پيمانهاى قرار گرفته ، معاملهاش به طور گزاف جايز نيست . »
1489 - 32702 - ( 3 ) حلبى روايت مىكند كه از امام صادق عليه السلام سؤال شد :
« شخصى يك لنگه بار شترى از مواد خوراكى را با پيمانه كردن مىخرد . فروشنده مىگويد : لنگهء ديگر به همان اندازه است . آن را بدون پيمانه كردن از من بخر . آيا اين كار جايز است ؟
امام عليه السلام فرمود : جايز نيست مگر با پيمانه كردن .
و فرمود : آن مواد خوراكى كه پيمانهاى بر آن معين شده است ، معاملهء آن به طور گزاف جايز نيست . اين از معاملات ناپسند مواد خوراكى است . »
1490 - 32703 - ( 4 ) در كتاب دعائم الاسلام از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه فرمود :
« هر كس مواد خوراكى بخرد و بخواهد آن را بفروشد ، اگر از اجناس پيمانهاى و وزنكردنى است ، پس بدون پيمانه يا وزن كردن نفروشد . ولى اگر آن را به قيمت خريد بفروشد ، جايز است پيش از پيمانه و وزن كردن ، بفروشد .
و فروختن كالاهاى ديگر پيش از تحويل و پرداخت پول آن اشكال ندارد . و اگر شخصى مواد خوراكى بخرد و فروشنده بگويد آن را پيمانه كرده است و مشترى سخن او را بپذيرد و به همان پيمانه بگيرد ، اشكال ندارد . »
هامش
( 1 ) . يوسف 12 / 63 .