جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى) — صفحة 791

مساهمون: السيد البروجردي

ص٧٩١

و در خبر ديگرى آمده است : « پس از برداشتن اگر صاحب مال او را سوگند داد ، در صورتى كه اين ذكر را گفته باشد ، مىتواند سوگند ياد كند ! » 1378 - 32591 - ( 7 ) در كتاب المقنع آمده است كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله فرمود : « هر كس به خدا سوگند خورد ، بايد راست بگويد و هر كس برايش سوگند خورده شود ، بايد راضى شود و هر كس راضى نشود ، رابطه‌اش با خدا بريده مىشود و تو نمىتوانى از كسى كه وى را سوگند دادى چيزى بگيرى . و اگر كسى حق تو را انكار كرد آن‌گاه مالى از وى به دست تو افتاد ، پس تنها حق خود را و به همان اندازه‌اى كه از تو برداشته ، از وى بردار و مىگويى : خدايا ، به درستى كه من آنچه برداشتم ، از روى خيانت و ستم برنداشتم بلكه به جاى حقم برداشتم . پس اگر بر آنچه برداشته‌اى تو را سوگند داد - در صورتى كه اين ذكر را گفته باشى - براى تو رواست كه سوگند ياد كنى . » 1379 - 32592 - ( 8 ) على بن جعفر مىگويد : « از برادرم امام كاظم عليه السلام سؤال كردم : كسى كه ديگرى حقش را انكار كرده است ، آيا براى وى جايز است او نيز به همان اندازه از حق وى را انكار كند ؟ امام عليه السلام فرمود : آرى ولى نيفزايد ! » 1380 - 32593 - ( 9 ) داود بن زربى مىگويد : « به امام موسى بن جعفر عليهما السلام گفتم : من با حكومتيان معاشرت دارم . آنان كنيز و اسب نجيب مرا مىگيرند . سپس از آن‌ها مالى به دست من مىافتد . آيا براى من جايز است آن را بردارم ؟ امام عليه السلام فرمود : مثل آن را بردار و چيزى بر آن نيفزا . » با سند ديگرى از داود بن زربى روايت شده كه : « به امام موسى بن جعفر عليهما السلام گفت : من با گروهى معامله مىكنم . چه بسا كسى را به سوى من مىفرستند و كنيز و اسب مرا مىگيرند و در آن تصرف مىكنند سپس مالى از آنان به دست من مىافتد . آيا به همان اندازه كه از من برداشته‌اند از آنان بردارم ؟ امام عليه السلام فرمود : به همان اندازه كه از تو برداشته‌اند ، از آنان بردار و بر آن نيفزا . » 1381 - 32594 - ( 10 ) برادرزارده فضيل بن يسار مىگويد : « نزد امام صادق عليه السلام بودم كه زنى وارد شد و چون من از همه به امام عليه السلام نزديك‌تر بودم ، از من خواست كه از امام عليه السلام برايش مسأله‌اى را بپرسم . آن زن به من گفت : فرزندم مُرد و اموالش در اختيار برادرم بود . او اموال فرزندم را نابود كرد . پس از آن ، خود اموال به دست آورد و نزد من به امانت گذارد . آيا من مىتوانم به اندازهء مال فرزندم كه تلف كرده ، از وى بردارم ؟ وقتى اين سؤال را از امام عليه السلام نمودم ، فرمود : نه ، پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود : امانت را به كسى كه تو را امين دانسته بازگردان و به كسى كه به تو خيانت كرده ، خيانت نكن ! » مرحوم شيخ طوسى قدس سره اين حديث را بر كراهت حمل كرده است .