تخطي إلى المحتوى الرئيسي

انقلاب مشروطيت ايران ( فارسي ) — صفحة 339

مساهمون:

ص٣٣٩

يادداشت شمارهء 3 ( در مورد آقاى آنتوان كتابچى )

آقاى آنتوان كتابچى در 1843 در قسطنطنيه متولد و در 1902 در ايتاليا ، در لقورن
( Leghorn )
، درگذشت . وى در 1878 به ناصر الدين شاه معرفى و در 1879 به خدمت حكومت ايران درآمد . وى در 1894 ايران را ترك كرد تا كنسول هيأت نمايندگى ايران در بروكسل گردد . براى اين اطلاعات من مديون فرزندش دكتر پى - كتابچى هستم كه هوش وى مرا بسيار تحت تأثير قرار داد . ديگر فرزندش ، ادوارد ، محبت فراوانى نسبت به آوارگان ايرانى كه پس از كودتاى ژوئن 1908 به لندن آمدند ، نشان داد .

يادداشت شمارهء 4 ( در مورد ميرزا احمد كرمانى و سيد حسن )

حاجى ميرزا احمد كرمانى ، مانند شيخ احمد « روحى » كرمانى ( كه بايد به دقت از وى متمايز گردد ) ، يك بابى ازلى بود و همراه وى كه در اينجا به وى اشاره مىگردد ، تقريبا به‌طور مطمئن مىتوان گفت كه سيد حسن ، معروف به صاحب الزمانى ، بوده است كه به دليل ادعايش در اين مورد كه مهدى موعود است بدين‌نام خوانده شده است . در نتيجهء ناآراميهاى حاصل از فعاليتهاى تبليغاتى آنها در همدان ، هردو تن دستگير و در تهران زندانى شدند . در آنجا ميرزا احمد به بيمارى اسهال درگذشت ، امّا سيد حسن از طريق نفوذ عمويش ، مشير السلطنه كه بعدها نخست‌وزير ارتجاعى محمد على شاه شد ، آزاد گرديد . وى فردى داراى توانايى و دانش قابل‌توجه ، امّا بسيار غيرعادى و تقريبا آزادانديش و لامذهب بود . نامبرده هنوز در قيد حيات است .
( M . M )
.

يادداشت شمارهء 5 ( در مورد حاجى شيخ هادى نجم‌آبادى )

حاجى شيخ هادى نجم‌آبادى يكى از برجسته‌ترين علماى تهران بود و خدمات وى به آرمان آزادى در ايران تقريبا ، اگرنه كاملا ، معادل خدمات سيد جمال الدين بودند . زيرا وى يك مجتهد طراز اوّل بود و از اعتماد خواص و عوام برخوردار . وى مطلقا فسادناپذير بود و هرگز دينارى از كسى قبول نكرد . هرروز بعدازظهر ، روى زمينى در خارج از منزلش مىنشست و مردم تمامى اقشار و مذاهب ، دولتمردان و دانشمندان ، شاهزادگان و شعرا ، سنى و شيعه ، بابى ، ارمنى ، يهودى ، على اللّهى و غيره را مىپذيرفت و با تمامى آنها ، انواع گوناگون مسائل و موضوعات را با آزادى تمام مورد بحث