برابرى و آزادى ثبت است . و آن كسانى كه گستاخانه تلاش نمودند جادهء عدالت و آزادى را سد نمايند ، فقط نهايت نامردى خود را برملا ساختند و اينك به سرعت مكافات نيات پليد خود را خواهند ديد ، و به اسفل السافلين كه مستلزم تبهكاريهاى آنهاست و اصل خواهند شد . »
« اينك ، مردم ايران ، پس از تحمل مصائب بسيار ، به آمال و آرزوهاى خود نايل آمدهاند .
آنها بايد بدانند هرملتى كه درصدد پيشرفت و كسب بالاترين درجه تمدن باشد ، به ناچار موجب وحشت اشرار و اميد پرهيزكاران خواهد بود . مستى ناشى از جهل بدتر از هرگونه مستى ديگر است ؛ بىاعتنائى زيانهاى بسيارى را در بر دارد . در اين روزها ظاهرا حلال تمامى مشكلات پول يا قدرت است ؛ امّا در غياب يك يا هر دوى اينها ، فقط قاطعيت ، مصمم بودن ، و وحدت [ جهت موفقيت ] مورد نياز مىباشند . »
« زنده باد آزادى ! مرگ بر نفاق . »
نفاق ، فىالواقع ، يكى از عظيمترين خطراتى است كه ايران را تهديد مىكند . ايرانيان با تمامى فضايل و استعدادهايشان ، فقط به خاطر تمايل مرگبارشان به نزاع با يكديگر ، كه نتيجهء آن به سود دشمنان است ، هرگز به عنوان يك ملت تا آن حد افت نكرده بودند كه قبل از انقلابى كه ما تلاش نمودهايم تاريخچه آن را تعقيب نمائيم افت نمودند . برجستهترين چهرهء اين انقلاب ، كه پيشبينى تمامى ناظران را رد و محاسبات آنها را برهم زد ، احساسات واقعى ميهنپرستانه ، و قدرت اقدام مشترك و ايثار شخصى بود كه آنچنان غيرمنتظره در مردمى بروز نمود كه در كتاب « حاجى باباى » موريه نقاط ضعفشان به نحوى بيرحمانه و غيرمنصفانه اغراقآميز ، برملا مىگردد ، كتابى كه اكثر مردم انگلستان عقايد خود در مورد شخصيت ايرانى را از آن اقتباس مىكنند . اين مسئله كه اينقدرت مستحيلساختن احساسات ، منافع و جاهطلبىهاى شخصى در يك آرمان واحد ، جهت ارتقاء سعادت ملى ، بايد تداوم و افزايش يابد مهمترين شرط داخلى برات رستگارى ايران مىباشد . معهذا ، يك شرط خارجى نيز وجود دارد كه دستكم به همان ميزان ضرورى مىباشد ، و آن اينست كه دو همسايهء قدرتمند ايران ، انگلستان و روسيه ، نبايد سد راه مبارزات اين كشور گرديده يا آن را خنثى نمايند .
آنچنان آشكار بهنظر مىرسد كه بنفع انگلستان است ( كاملا جداى از احساسات مساعد ديرينهء اين نسبت به عشق به آزادى و همدردى با مبارزات شجاعانه عليه نابرابرىهاى عظيم ، كه مىتوان انتظار داشت الهامبخش اين كشور باشد ) كه يك ايران قدرتمند و داراى حكومت خوب بين مرزهاى هندى
انقلاب مشروطيت ايران ( فارسي ) — صفحة 320
مساهمون: ادوارد براون
ص٣٢٠