وآن شش كه مخاطب را بود : سه مذكّر را بود وسه مؤنّث را . آن سه كه مذكّر را بود : تضرب ، تضربان ، تضربون .
تضرب : يعنى مىزنى تو يك مرد حاضر در زمان آينده . صيغه واحد مذكّر مخاطب است از فعل مضارع ، صحيح وثلاثي ومجرد ومعلوم .
تضرب در أصل ضرب بود ( مفرد مذكّر مغايب بود از فعل ماضي ) خواستيم مفرد مذكّر مخاطب بنا كنيم از فعل مستقبل ، تاء كه علامت استقبال بود در اولش درآورديم ، وفاء الفعل را ساكن وعين الفعل را مكسور ولام الفعل را مضموم كرديم تضرب شد بر وزن تفعل . ضاد فاء الفعل ، راء عين الفعل ، باء لام الفعل ، وضمير منفصلش أنت است كه در وى مستتر است به استتار واجبي ، محلّا مرفوع است تا فاعلش بوده باشد .
تضربان : يعنى مىزنيد شما دو مردان حاضر در زمان آينده . صيغهء تثنيهء مذكّر حاضر است از فعل مضارع صحيح وثلاثي ومجرد ومعلوم .
تضربان در أصل تضرب بود ( مفرد بود ) خواستيم تثنيه بنا كنيم ، الف كه علامت تثنيه وهم ضمير فاعل بود با نون عوض رفع در آخرش درآورديم تضربان شد بر وزن تفعلان ، ضاد فاء الفعل ، راء عين الفعل ، باء لام الفعل ، والف علامت تثنيه وهم ضمير فاعل ونون عوض رفعى است كه در واحد بوده ، وضمير منفصلش انتماست .
تضربون : يعنى مىزنيد شما گروه مردان حاضر در زمان آينده . صيغهء جمع مذكّر مخاطب است از فعل مضارع ، صحيح وثلاثي ومجرد ومعلوم .
جامع المقدمات ( جامعه مدرسين ) ( فارسي ) — صفحة 59
مساهمون: جمعى از علما
ص٥٩