و على و فاطمه و حسن و حسين برگزيدگان از خلقند ، پس خدا را به حق ايشان قسم دادند تا توبه ايشان قبول شد .
و براى توبه چهار شرط است : ( اول ) قلبا پشيمان بودن ( دوم ) عزم و تصميم بر ترك گناه ( سوم ) اداى حقوق نمودن كه بر انسان است ( چهارم ) ترك نمودن گناه از تمام اعضا و جوارح .
و توبهكننده از گناهان مانند كسى است كه هيچ گناهى از براى او نباشد ، و هر كه اصرار داشته باشد به معصيت و استغفار هم بنمايد استهزاء به خود مىكند و شيطان به او سخريه مينمايد ، و هر گاه كسى توبه كند بعد از آن گناه نمايد و باز توبه نمايد براى مرتبه چهارم او را جزء دروغگويان مينويسند ، ( كه آيات دهم تا سيزدهم سورهء مطففين شامل حال او است ) و گفتهاند بعضى از بزرگان كه خود را وصى خود قرار بده و ديگران را وصى خود مگردان و ملامت نكن وصى خود را بر تضييع نمودن وصيتهاى تو بلكه خويشتن را ملامت كن چون خود ضايع كردهاى آن را در حال زنده بودنت .
و مرويست كه شخصى در خدمت حضرت امير المؤمنين عليه السلام گفت أستغفر اللَّه . آن حضرت فرمود : مادرت بعذات بنشيند و بر تو بگريد آيا ميدانى حقيقت استغفار چيست ؟ بدرستى كه استغفار درجهء عليّين است و بر مجموع شش معنى واقع مىشود : ( اوّل ) پشيمانى بر گذشته ( دوّم ) عزم بر ترك گناه در مدت العمر ( سوم ) ادا كردن حقوق مردم ( چهارم ) قضا كردن هر واجبى كه فوت شده ( پنجم ) گداختن هر گوشتى كه از حرام روئيده بحزن و ألم تا پوست به استخوان چسبد و گوشت تازه برويد ( ششم ) ألم و زحمت طاعت و عبادت به بدن چشانيدن بازاء آنچه از شيرينى معصيت
إرشاد القلوب (فارسى) — صفحة 111
مساهمون: الحسن بن محمد الديلمي
ص١١١