زندگى رعاياى مغول ، ترك و ايرانى در آن زمان اطلاعى به دست ما نرسيده است .
خوراك
خوراك مغولان « 1 » در اصل متناسب با زندگى عشيرهاى آنان از گوشت و شير تشكيل مىشد « 2 » . گذشته از شير گاو و گوسفند « 3 » شير اسب نيز اهميت فراوان داشت « 4 » . مغولان اين شير را به صورت تازه و نيز به صورت تخميرشده ( قوميس ) مىآشاميدند « 5 » ، و به صورت اخير نوشابهء مورد علاقهء مغولان بود ، كه در اوقات مختلف مقدار فراوان از آن مىنوشيدند و سرمست مىشدند . مغولان شير را گاهگاه نيز براى پختن يك نوع فرنى به كار مىبردند « 6 » ، و يا آن را با گرد گوشت اسب مخلوط مىكردند « 7 » .
مغولان هر نوع گوشتى را كه به دست مىآوردند ، مىخوردند : در شكار « 8 » بيش از هرچيز ديگر معمولا گرگ ، روباه ، سگ ، موش ، موش صحرائى و مار نصيب آنان مىشد « 9 » . در هنگامى كه گوشت حيوانات نامبرده كمياب مىشد و در روزهاى جشن گوشت اسب ، خر ، گاو و گوسفند زينتبخش سفرهء مغولان مىگرديد .
همانطور كه مغولان از خوردن گوشت حيوانات گوناگون ابائى نداشتند ، تمام اعضاء قابل خوردن يك حيوان حتى رودههاى آن را نيز مىخوردند « 10 » . گوشت اسب
هامش
( 1 ) -Howorth IV b 51 f . , 55 - 62( 2 ) - ابن اثير ج 12 : 235 ؛ ميرخواند / لانگله 222 .
( 3 ) -J . P . Carpini / Wyngaert 49( 4 ) - ابن اثير ج 12 : 249 ؛ ميرخواند / يوبرت 107 ؛Haytonus 338 . Joinville 266( 5 ) - جوينى ج 1 : 15 ، 207 ؛ ميرخواند ج 5 : 55 ؛W . v . Rubruck / Wyngaert 306 f . ; Joinville 266 ; Pelliot , Comans 169 f .( 6 ) -J . P . Carpini / Wyngaert 49 ; W . v . Rubruck / Wyngaert 275 ; Polo / lemke 180 f .( 7 ) -W . v . Rubruck / Wyngaert 267( 8 ) -J . P . Carpini / Wyngaert 49( 9 ) - ابن اثير ج 12 : 235 ؛ ذهبى / سوموگى 125 ؛J . P . Carpini / Wyngaert 47 f . Bar Hebraeus 409 ; Kartlis chovreba I 344 ; W . v . Rubruck / Wyngaert؛260 ; Matthaeus Parisiensis VI 77 ; Zyriak 228 , 248ميرخواند ج 5 : 55 ؛ ابو القاضى ج 1 : 145 .
( 10 ) -J . P . Carpini / Wyngaert 47 f . , 63 f .؛ ابن بطوطه ج 3 : 24 ؛Joinville 268