ارغون از احمد ، كه دين اسلام را پذيرفته و « رويهء پدرانش را ترك گفته بود » ، نزد قاآن شكايت برد . جبلهاى سوم جاثليق كليساى نسطورى نيز ، كه خود مغول بود ، و قوبيلاى او را به مغرب فرستاده بود ، ظاهرا از رفتار احمد كتبا نزد قاآن شكايت كرده است . او بههرحال خود مىنويسد ، كه چنين اقدامى به او و ابن صوما نسبت داده شده است « 1 » .
اين گزارش هيتونوس را ، كه قوبيلاى احمد مسلمان را به جنگ تهديد كرده است « 2 » ، نمىتوان باور كرد ، ولى مىتوان پذيرفت ، كه قوبيلاى از تغيير دين احمد بسيار خشمناك شده است .
ارغون در 27 ذيحجهء 684 تأييد فرمانروائيش را طى پيامى رسمى دريافت داشت و سپس در 10 صفر 685 رسما بر تخت ايلخانى جلوس كرد « 3 » . چينك سانگپولاد در آن موقع نمايندهء دائمى قاآن در دربار ايران بود ، و در سراى منصوريه در ارّان مستقر گرديده بود و تا روز مرگش ( 28 ذيحجهء 712 ) در مغرب ماند « 4 » . او پيوسته چند تن منشى و مأمور در ملازمت خود داشت . بلوشه « 5 » مىپندارد ، كه اين نماينده - در حقيقت به نام قاآن - سلطنت غازان و الجايتو را رأسا تأييد كرده است ، چه در مورد اين فرمانروايان پيام تأييد مستقيم از چين و اصل نگرديده است . اما گمان نمىرود ، كه اين دو فرمانروا براى اينكه سلطنتشان از جانب تيمور تأييد گردد ، ارزشى قائل بودند . هرچند آنان بلافاصله بر تخت سلطنت جلوس كردند ، و رويهمرفته رفتار ايشان اين تصور را تأييد مىكرد ، اما با اينهمه نبايد گمان كرد كه روابط حسنه ميان ايلخانان و دربار قاآن قطع شده بود . اينكه حضور پولاد را بتوان بهعنوان تأييد قاآن در هنگام جلوس بر تخت سلطنت تلقى نمود ، مشكوك است ، چه با اينكه او در دربار گيخاتو نيز حضور داشت ، اين ايلخان پيش از دريافت تأييدنامه از چين بر تخت سلطنت
هامش
( 1 ) -Tasita 41 f .( 2 ) -Haytonus 313( 3 ) - رشيد الدين / وين 236 چ ؛Haytonus 314( 4 ) - رشيد الدين / وين 236 چ ؛ كاشانى 98 ر . - ر كBlochet , Intr . 230 ; Ohsson IV 13( 5 ) -Blochet , Int . 231