تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ مغول در ايران ( فارسى ) — صفحة 148

مساهمون:

ص١٤٨
و پيشنهاد صلح و عدم دخالت در امور داخلى از طرف اتابك نتيجه‌اى نمىداد . سرانجام در سال 654 ه . ق . ابو بكر به نفع عصفور بن رشيد بن عمير و مانع بن على بن ماجد بن عمير تصميماتى گرفت و توانست بدين‌وسيله آرامش را دوباره برقرار كند « 1 » . پس از آنكه هلاكو امور دولت را در ايران به دست گرفت ، اتابك پسر خود سعد را براى تعظيم و تكريم ايلخان به دربار وى فرستاد ، و به اين ترتيب توانست وضع موجود را حفظ كند « 2 » ، اما پيش از آنكه سعد از دربار ايلخان بازگردد ، ابو بكر در جمادى - الاول 658 درگذشت « 3 » . با مرگ اين فرمانرواى ارجمند ، خورشيد تابان سلطنت سلغريان در فارس افول كرد . از آن پس جنگهاى فراوان روى داد ، و سرانجام اين ايالت به سال 683 ه . ق . تحت سلطهء مستقيم مغولان درآمد . سعد دوم در دربار هلاكو « 4 » از مرگ پدر باخبر شد ، اما پيش از آنكه به وطنش بازگردد خود او نيز چشم از دنيا بست . تنها در 18 روز « 5 » سلطنت وى توانستند چند سكه به نام وى بزنند . عم جوان او محمد اول را كه لقب عضد الدوله به وى داده شد ، به سلطنت برگزيدند « 6 » ، و نيابت سلطنت را تركان خاتون همسر ابو بكر و خواهر علاء الدولهء يزد به عهده گرفت . قدرت اقتصادى فارس به دست اين زن و وزيرش نظام الدين ابو بكر به زودى كاهش يافت ، خزانه به باد رفت ، و زورگوئى و خودكامگى رواج يافت . عضد الدوله پس از دو سال و هفت ماه در ذيعقدهء 660 ، يعنى هنگاميكه هلاكو سلطنت او را تأييد كرده بود ، درگذشت « 7 » . تركان خاتون پس از مشورت با بزرگان محمد بن
هامش
( 1 ) - وصاف / بمبئى 179 . ( 2 ) - ميرخواند / مورلى 36 . ( 3 ) - اطلاعات مهم و دقيق در اين‌باره در وصاف / بمبئى 179 - 155 موجود است ؛ علاوه بر آن زركوب 61 - 55 ؛ ميرخواند / مورلى 38 - 33 . ( 4 ) - رشيد الدين / بلوشه ج 2 : 554 ؛ ميرخواند ج 5 : 76 . ( 5 ) - درEI , IV 112اشتباها 12 روز نقل شده است . - زركوب مدت سلطنت او را در صفحهء 61 18 روز و در صفحهء 62 هفده روز گزارش مىدهد . ( 6 ) - رشيد الدين / بلوشه ج 2 : 555 . ( 7 ) - وصاف / بمبئى 181 ص ب ؛ باختصار زركوب 61 ص ب ؛ ميرخواند / مورلى 38 ص ب .