را بر افروخته ديدهاند . [ 1 ] ابراهيم بن يزيد ، از عمرو بن دينار ، از ابن عباس نقل كرد كه : پيامبر ( ص ) مىفرمود : در درّه باشيد ! و منظور درهء اذخر است كه سمت چپ جاده و ميان دو درّه است و آنجا نماز نگزارد .
ابن ابى ذئب ، از زهرى ، از سالم ، از ابن عمر نقل كرد كه : پيامبر ( ص ) نماز مغرب و عشا را در مزدلفه گزارد و فقط اقامه فرمود ، و ميان دو نماز و همچنين پس از هر يك تعقيب نخواند .
ابن ابى سبره ، از يحيى بن شبل ، از ابو جعفر نقل كرد كه گفته است : پيامبر ( ص ) نماز مغرب و عشا را با يك اذان و دو اقامه گزارد .
گويند ، پيامبر ( ص ) نزديك آتش فرود آمد - آتش را بر كوه قزح [ 2 ] افروخته بودند و آن كوه از مشعر الحرام است - و چون سحر شد اجازه فرمود تا اشخاص ضعيف و زنها و بچهها كه اجازه گرفته بودند به طرف منى حركت كنند .
افلح بن حميد ، از قاسم ، از عايشه نقل كرد كه : سوده دختر ربيعه كه همسر رسول خدا بود از پيامبر ( ص ) اجازه گرفت تا پيش از شلوغى و ازدحام حركت كند و به منى برود ، و او زنى سنگين وزن و كند حركت بود . پيامبر به او اجازه فرمودند ولى زنان ديگر را نگهداشت تا پس از طلوع صبح از مشعر بروند . عايشه مىگويد : اگر من هم همانطور كه سوده اجازه گرفت اجازه مىگرفتم برايم خوشتر از اين بود كه مجبور شوند راه برايم بگشايند .
ابن ابى سبره ، از اسحاق بن عبد الله ، از عمران بن ابى انس ، از مادرش نقل كرد كه مىگفته است : من هم همراه سوده همسر پيامبر ( ص ) در سفر حج پيشاپيش به منى رفتيم و قبل از طلوع سپيده رمى جمره كرديم .
ابن ابى ذئب ، از شعبه ، از ابن عباس رضى الله عنه روايت كرد كه مىگفته است : پيامبر ( ص ) ما را بهمراه همسران خود روانه فرمود و ما به هنگام سپيده دم رمى جمره كرديم . [ 3 ] جبير بن زيد از ابى جعفر برايم نقل كرد كه مىفرموده است : همين كه سپيده دميد پيامبر ( ص ) نماز صبح را گزارد و سوار بر ناقهء خود شد و بر قزح وقوف فرمود . مردم دورهء جاهلى معمولا تا آفتاب طلوع نمىكرد از مشعر حركت نمىكردند و مىگفتند : اى كوه ثبير ، روشن شو تا ما غارت ببريم ! پيامبر ( ص ) فرمود قريش مخالف سنت ابراهيم ( ع ) عمل مىكردند ، و پيش از طلوع آفتاب از مشعر حركت فرمود و گفت : همين جا كه ايستادهام موقف است ، و همهء
هامش
[ 1 ] براى اطلاع بيشتر در مورد آتش مزدلفه مراجعه شود به كتاب نهاية الارب فى معرفة انساب العرب قلقشندى در فصل « آتشهاى معروف عرب » . - م .
[ 2 ] قزح ، نام كوهى در مشعر است . - م .
[ 3 ] قبلا هم گفته شد كه نبايد اين گونه روايات ملاك عمل قرار گيرد و لازم است به كتب مناسك حج مراجعت شود . - م .