گفته است : رسول خدا ( ص ) پس از بازگشت از خيبر و چهار ماه اقامت در مدينه ، در ماه ذى قعدهء سال هفتم از مدينه بيرون آمدند . ذى قعده ماهى است كه مشركان مانع وصول پيامبر ( ص ) به مكه شده بودند ، كه خداوند متعال مىفرمايد : الشَّهْرُ الْحَرامُ بِالشَّهْرِ الْحَرامِ وَ الْحُرُماتُ قِصاصٌ . . . 2 : 194 [ 1 ] - ماه حرام امسال به جاى ماه حرام پار است ، يعنى ذو القعدهء پار كه احرام عمره را به باز داشتن مكيان فسخ كرديد . . . [ 2 ] مىفرمايد : به واسطهء اينكه شما را از خانهء خدا باز داشتند در آينده ( سال آينده ) عمره بگزاريد .
گروهى از اعراب كه در مدينه حضور داشتند گفتند اى رسول خدا ، به خدا سوگند كه نه خود زاد و توشهاى داريم و نه كسى به ما كمك مىكند و خوراكى مىدهد . پيامبر ( ص ) به مسلمانان دستور فرمود تا در راه خدا انفاق كنند ، و صدقه بدهند ، و از اين كار خوددارى نكنند كه مايهء هلاك و بدبختى آنها شود . آنها گفتند اى رسول خدا ، چه چيز را صدقه بدهيم ، در حالى كه خود ما چيزى پيدا نمىكنيم ؟ پيامبر ( ص ) فرمود : به هر چه ممكن باشد ، اگر چه نيمى از يك دانهء خرما باشد يا نوك پيكانى كه با آن كسى در راه خدا حمله كند . خداوند متعال در همين مورد اين آيه را نازل فرمود ، و گويند . اين آيه در مورد ترك انفاق در راه خدا نازل شده است وَ أَنْفِقُوا في سَبِيلِ الله وَ لا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ . . . 2 : 195 [ 3 ] - هزينه ، كنيد در راه خدا و ميفكنيد تنهاى خويش را به دستهاى خويش به هلاكت . [ 4 ] ثورى ، از منصور بن معتمر ، از ابى صالح ، از ابن عباس برايم نقل كرد كه مىگفت : در راه خدا اگر چه با پرداخت يك چوبه تير و پيكان باشد انفاق كن و بهرهمند شو و خود را با دست خويش به هلاكت ميفكن .
ثورى ، از اعمش ، از ابى وائل ، از حذيفه برايم نقل كرد كه گفته است : اين آيه در مورد ترك انفاق در راه خدا نازل شده است .
ابن موهب ، از محمد بن ابراهيم بن حارث برايم نقل كرد كه مىگفت : پيامبر ( ص ) براى عمرهء قضيه شصت شتر تنومند براى قربانى همراه خود بردند .
غانم بن ابى غانم ، از عبيد الله بن ينار برايم نقل كرد كه گفت : رسول خدا ( ص ) ناجية بن
هامش
[ 1 ] سورهء 2 ، بخشى از آيهء 196 .
[ 2 ] براى اطلاع بيشتر به تفاسير فارسى از جمله تفسير نسفى مراجعه شود . - م .
[ 3 ] سورهء 2 ، بخشى از آيهء 197 .
[ 4 ] براى اطلاع بيشتر به تفاسير فارسى از جمله تفسير نسفى مراجعه شود . - م .