بودند ، سخت ترسيدهاند و بيم داشتند كه مبادا با جنگ و ستيز وارد مكه شويد . بدين جهت ، رجاله و كسانى را كه فرمان ايشان را اطاعت مىكنند عليه شما برانگيختهاند و حركت كردهاند ، و شتران باردار و ناقههاى كرهدار را هم با خود آورده و پوست پلنگ بر تن كردهاند تا شما را از ورود به مسجد الحرام منع كنند . به همين منظور به ناحيهء بلدح كوچيدهاند و آنجا خيمه و خرگاه زده و ساختمانهايى هم ساختهاند ، و من ديدم كه بزرگان ايشان گاو و گوسپند پروار مىكشند ، و در خانههاى خود رجاله را اطعام مىكنند ، و خالد بن وليد را فرماندهء دويست سوار كردهاند و سواران آنها هم اكنون در محل غميم هستند ، همچنين جاسوسانى بر روى كوهها گماردهاند . پيامبر ( ص ) فرمود : اين خالد بن وليد است كه در غميم فرماندهى مشركين را بر عهده دارد .
پيامبر ( ص ) براى ايراد خطبه ، ميان مسلمانان به پا خاستند ، و چنان كه بايد و شايد خدا را ستودند و سپس فرمودند : اى گروه مسلمانان ، عقيدهء شما در مورد اينهايى كه سرسپردگان خود را فرا خواندهاند تا مرا و شما را از مسجد الحرام باز دارند چيست ؟ آيا عقديه داريد كه ما به راه خود ادامه دهيم و با هر كس مانع رفتن ما به مكه شد بجنگيم ؟ يا آنكه اين گروه را به حال خود بگذاريم و به سراغ اهل ايشان برويم و با آنها جنگ كنيم ؟ اگر اينها ما را تعقيب كردند ، گردنهايشان را كه خداوند بايد قطع كند قطع مىكنيم ، و اگر هم از پاى نشستند ، اندوهگين و مصيبت زده خواهند بود .
ابو بكر بر پا خاست و گفت : گر چه خدا و رسول او داناترند ، ولى اى رسول خدا ، عقيدهء ما اين است كه به راه خود ادامه دهيم و هر كس كه مانع ما شد ، با او بجنگيم . پيامبر ( ص ) فرمود :
توجه داريد كه سواركاران قريش به فرماندهى خالد بن وليد در غميم هستند . ابو هريره گويد : من هيچ كس را نديدهام كه به اندازهء رسول خدا ( ص ) با ياران خود مشورت كند ، و البته مشورت آن حضرت فقط در مورد جنگ بود و بس .
گويد : مقداد بن عمرو برخاست ، و گفت : اى رسول خدا ، ما سخنى را كه بنى اسرائيل به موسى گفتند كه اذهَب أَنْتَ وَ رَبُّكَ فَقاتِلا إِنّا هاهُنا قاعِدُونَ 5 : 24 [ 1 ] - تو و پروردگارت برويد و جنگ كنيد و ما در اينجا نشستهايم - نمىگوييم ، بلكه مىگوييم : تو و پروردگارت برويد و جنگ كنيد ، ما هم همراه شما مىجنگيم . سوگند به خدا ، اى رسول خدا اگر ما را به برك الغماد [ 2 ] ببرى ، همگى
هامش
[ 1 ] سورهء 5 ، آيهء 29 .
[ 2 ] برك الغماد ، جايى است در كنار دريا كه تا مكه پنج شبانروز راه است . ( معجم البلدان ، ج 2 ، ص 149 ) .