حارث بن فضل از قول پدرش برايم نقل كرد ، كه عمير ، عصماء را در بيست و پنجم رمضان كشته است . سپس سالم بن عمير را در ماه شوال ( بيستمين ماه هجرت ) به جنگ ابا عفك گسيل فرمود كه سالم بن عمير او را كشت . در همان ماه ، غزوه بنى قينقاع هم اتفاق افتاد . در ماه ذى الحجهء همان سال كه بيست و دو ماه از هجرت گذشته بود ، پيامبر ( ص ) شخصا جنگ السّويق را انجام داد ، و نيز در محرم كه بيست و سه ماه از هجرت گذشته بود ، به جنگ با بنى سليم در ناحيهء كدر پرداخت . در ماه ربيع الاول ( بيست و پنجمين ماه هجرت ) گروهى براى كشتن ابن اشرف مأمور شدند ، و در همان ماه پيامبر ( ص ) شخصا براى جنگ با بنى غطفان آهنگ نجد فرمود ، نام ديگر اين جنگ ذو امر است . آنگاه عبد الله بن انيس را براى جنگ با سفيان بن خالد هذلى اعزام فرمود . عبد الله مىگويد : روز دوشنبه پنجم محرم ( سى و پنجمين ماه هجرت ) از مدينه بيرون آمدم ، غيبت من از مدينه هيجده شب طول كشيد و روز شنبه هفت روز باقى مانده از محرم به مدينه باز گشتم [ 1 ] . آنگاه پيامبر ( ص ) در جمادى الاول ( بيست و هفتمين ماه هجرت ) شخصا عازم جنگ با بنى سليم در بحران [ 2 ] شد . در جمادى الآخر ( بيست و هشتمين ماه هجرت ) پيامبر ( ص ) زيد بن حارثه را مأمور جنگ قرده كرد كه ابو سفيان بن حرب در آنجا مقيم بود [ 3 ] . آنگاه پيامبر ( ص ) شخصا در شوال ( سى و دومين ماه هجرت ) درگير جنگ احد شد و در همان ماه به جنگ حمراء الاسد نيز پرداخت .
سپس ابو سلمة بن عبد الاسد را به جنگ با بنى اسد به قطن فرستاد - كه در محرم ( سى و پنجمين ماه هجرت ) بود [ 4 ] . و پس از آن جنگ بئر معونه در ماه صفر ( سى و ششمين ماه هجرت ) صورت گرفت كه امير آن منذر بن عمرو بود . در همان ماه ، مرثد به فرماندهى جنگ رجيع برگزيده شد . در ربيع الاول ( سى و هفتمين ماه هجرت ) پيامبر ( ص ) شخصا با بنى نضير جنگ فرمود و در ذى القعده ( چهل و پنجمين ماه هجرت ) جنگ بدر الموعد را عهده دار گرديدند .
آنگاه ابن عتيك در ذى الحجه ( چهل و ششمين ماه هجرت ) مأمور جنگ با سلّام بن ابى حقيق گرديد و چون در اين جنگ ابن ابى حقيق كشته شد ، يهوديان به خيبر گريختند و از سلّام بن مشكم يارى خواستند ولى او رياست بر ايشان را نپذيرفت ، و
هامش
[ 1 ] اگر اين جنگ در محرّمى كه سى و پنجمين ماه بوده است اتفاق افتاده باشد ، مراعات ترتيب زمانى نشده است ، زيرا در اين صورت بايد بعد از جنگ احد و حمراء الاسد ذكر شود .
[ 2 ] بحران : نام محلى در حجاز است .
[ 3 ] قرده : نام آبى است از آبهاى منطقهء نجد .
[ 4 ] قطن : نام آبى از آبهاى قبيلهء بنى اسد است ( سيره ابن هشام ، ج 4 ، ص 260 ) .