صحيح نيست . [ 1 ] مصادر كتب تذكره و رجال دربارهء آغاز زندگانى او مطلبى ندارد ، ولى به نظر مىرسد كه واقدى از سنين جوانى ، بلكه نوجوانى ، دربارهء كسب معلومات مربوط به سيره و جنگهاى پيامبر ( ص ) سخت كوشش مىكرده است .
ابن عساكر ضمن نقل قول مسيبى مىنويسد [ 2 ] كه : واقدى كنار ستونى در مسجد پيامبر مىنشست . از او پرسيدند چه مىخوانى ؟ گفت : بخشهايى از مغازى . اين خبر را خطيب بغدادى هم در تاريخ بغداد از سمتى نقل كرده است . [ 3 ] بيشتر مراجع ، موضوع توجه واقدى به جمع آورى اخبار و احاديث و روايات مختلف مربوط به سيره را ذكر كرده و به كوشش او در اين راه تصريح كردهاند .
ابن عساكر و خطيب بغدادى و ابن سيد الناس [ 4 ] از واقدى نقل مىكنند كه مىگفت :
به هر يك از فرزندان صحابه و شهدا و وابستگان آنها كه مىرسيدم مىپرسيدم ، آيا از كسى خبرى دربارهء چگونگى شهادت و محل مرگ خويشاوند خود شنيدهاى ؟ و چون خبر مىدادند ، شخصا به جايى كه گفته بود مىرفتم و محل را مشاهده مىكردم . چنانچه به منطقهء مريسيع رفتم و از نزديك آنجا را مشاهده كردم و از هيچ جنگى آگاه نشدم مگر اينكه براى معاينه محل آن جنگ به آنجا رفتم . اخبارى شبيه به اين خبر نقل شده است .
از جمله هارون فروى مىگويد : واقدى را در مكه ديدم كه كوله پشتى سفرى دارد . گفتم :
آهنگ كجا دارى ؟ گفت : مىخواهم به حنين بروم كه محل جنگ حنين را از نزديك مشاهده كنم . [ 5 ] چيرگى واقدى در شناختن مواضع مختلف به آن درجه است كه گفتهاند هنگامى كه هارون الرشيد و يحيى بن خالد برمكى در سفر حج خود به مدينه رسيدند ، در جستجوى راهنمايى بودند كه آنها را به محل گورهاى شهيدان و جايگاه جنگها راهنمايى كند ،
هامش
[ ( ) ] دمشق ، ج 11 ، ورقهء 3 ب . تذكرة الحفاظ ، ج 1 ، ص 348 . سير اعلام النبلاء ، ج 7 ، ورقه 117 ب . لسان الميزان ، ج 6 ، ص 852 . شذرات الذهب ، ج 2 ، ص 18 . الوافى بالوفيات ، ج 4 ، ص 238 . الجرح و التعديل ، ج 4 ، ص 20 . الديباج المذهب ، ص 230 . تهذيب التهذيب ، ج 9 ، ص 363 .
[ 1 ] وفيات الاعيان ، ج 1 ، ص 64 .
[ 2 ] تاريخ مدينة دمشق ، ج 11 ، ورقهء 5 .
[ 3 ] تاريخ بغداد ، ج 3 ، ص 7 .
[ 4 ] تاريخ مدينة دمشق ، ج 11 ، ص 5 الف . تاريخ بغداد ، ج 3 ، ص 6 . عيون الاثر ، ج 1 ، ص 18
[ 5 ] همان منابع و همان صفحات .