( 1 ) عالم فقيه ، عالم نخواهد بود مگر چيزهاى را كه براى مردم به واجب بودنش فتوا نمىدهد خود به آنها عمل كند و در باره خويش احتياط كند و كارهايى را كه در عمل نكردن به آنها براى او گناهى نيست - مستحبات - رها نكند .
گويد معن بن عيسى ما را خبر داد و گفت * خودم مالك را ديدم كه انگشتريش را بر دست چپ مىداشت و محمد بن عمر واقدى ما را خبر داد كه مالك موهاى سپيد خود را خضاب نمىبست .
گويد مطرف بن عبد الله يسارى [ 1 ] ما را خبر داد و گفت * روزى به مالك بن انس گفتم : نقش نگين انگشترى تو چيست ؟ گفت : « حسبى الله و نعم الوكيل » . گفتم : چرا از ميان همهء نقشها كه مردم بر نگين انگشترى نقش مىكنند اين عبارت را برگزيدهاى ؟ گفت : شنيدم كه خداوند تبارك و تعالى نسبت به قومى در قرآن فرموده است كه آنان گفتند
« حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ ، فَانْقَلَبُوا بِنِعْمَةٍ مِنَ اللَّهِ وَ فَضْلٍ لَمْ يَمْسَسْهُمْ سُوءٌ »
« خداى ما را بسنده و بهين ياور است ، بازگشتند همراه نعمت و فصيلت از خدا و هيچ بدى به ايشان نرسيد » [ 2 ] . مطرف مىگفت : من نقش نگين انگشترى خود را زدودم و همان « حسبى الله و نعم الوكيل » را بر آن نقش كردم .
مطرف بن عبد الله ما را خبر داد و گفت * مالك بن انس مىگفت : نيمروز در سختى گرما و در حالى كه هيچ سايبانى مرا از تابش خورشيد نگه نمىداشت به خانهء نافع آزاد كرده و وابستهء ابن عمر مىرفتم . خانهاش در صوران بقيع بود و نافع خشمگين و تند و تيز بود . من منتظر مىماندم تا از خانه بيرون آيد . نخست او را به حال خود مىگذاشتم و چنان وانمود مىكردم كه با او كارى ندارم . سپس جلو مىرفتم و سلام مىدادم و باز او را به حال خود رها مىكردم تا آنكه ميان بازار و مسجد مدينه مىرسيد . آن گاه به او مىگفتم : راى ابن عمر در اين مسأله چه بود ؟ و مىگفت : ابن عمر چنين و چنان گفت و من از او فاصله مىگرفتم .
گويد مطرف بن عبد الله يسارى ما را خبر داد و گفت * مالك مىگفت : صبح زود به خانهء ابن هرمز كه از فقيهان بود مىرفتم و تا شب از خانهاش بيرون نمىآمدم .
گويد مطرف بن عبد الله ما را خبر داد و گفت زيد بن داود كه از ياران برگزيدهء ما بود
هامش
[ 1 ] . مطرف بن عبد الله يسارى خواهر زاده مالك بن انس است . او را محدثى صدوق دانستهاند كه در عين حال احاديث او خالى از آشفتگى نبوده است . به شماره 8581 ميزان الاعتدال ذهبى مراجعه فرماييد .
[ 2 ] . آيه 173 ، سوره سوم - آل عمران .