انجام دادن واجب بيشتر از زمان آن عمل باشد كالصلوات اليومية مانند نمازهاى يوميّه [ كه وقت آنها بيشتر از زمانى است كه براى انجام دادن آنها مصرف مىشود ] و يعبر عنه بالموسع و از اينها به واجب موسع تعبير شده است ج ) ان يكون الزمان المعين لاتيان الواجب اضيق من زمان الواجب و صورت سوم اينكه زمان تعيين شده براى انجام واجب ، كمتر از زمان مورد نياز براى انجام دادن آن عمل باشد و هو مجرد تصور و لكنه محال كه اين مورد تنها يك تصور ذهنى بوده و عملا چنين چيزى محال است لاستلزامه التكليف بما لا يطاق چون اين صورت موجب تكليف كردن به چيزى است كه كسى توانايى انجام دادن آن را ندارد .
-
تتمة هل القضاء تابع للاداء ؟
( آيا قضاى واجبات تابع دليل اداء است ؟ ) اين قسمت از فروعات بحث واجب موقت مىباشد كه اگر واجب موقت در زمان مخصوص خودش انجام نشود آيا وجوب قضاء و جبران آن وابسته به همان دليل اداء است يا اينكه دليل مستقل و جداگانهاى دارد ؟
توضيح مطلب آن است كه پارهاى از واجبات ، اگر در زمان خودشان انجام نشوند نيازى به جبران و قضاى آنها نيست بلكه دليل خاصى وجود دارد كه قضاى آنها واجب نمىباشد مانند نمازهايى كه زن حايض نخوانده است كه قضاى آنها واجب نيست . اما بعضى از واجبات هم هستند كه اگر در وقت خودشان انجام نشوند بعدا بايد جبران شده و