-
2 - تقسيم الواجب الى الموقت و غير الموقت و الموقت الى الموسع و المضيق ( تقسيمبندى واجب به موقت و غير موقت و تقسيمبندى واجب موقت به موسع و مضيق )
تقسيمبندى دوم براى واجب ، اين است كه گفتهاند واجب يا موقت است و يا غير موقت . واجب موقت آن است كه انجام دادن و امتثال آن وابسته به زمان معينى است يعنى از طرف شرع وقت خاصى براى انجام آن تعيين شده است مانند نماز و روزه و حج و . . . كه وقت معين و مخصوصى دارند . اما واجب غير موقت آن است كه اطاعت و امتثال آن وابسته به وقت و زمان خاصى نيست كه اين خود دو مورد خواهد بود 1 - فورى 2 - غير فورى .
واجب فورى آن است كه در اولين زمان امكان انجام دادن آن بايد انجام شود و تأخير انداختن آن جايز نيست مثل جواب سلام كه به محض اينكه كسى سلام كرد بايد جواب او داده شود . يا وجوب سجده به مجرد خواندن يا گوش دادن آياتى كه سجده واجب دارند . اما واجب غير فورى آن است كه تأخير انداختن آن از اولين زمان ممكن اشكالى ندارد مانند قضاى نماز يا پرداخت خمس يا زكات و امثال آن .
اما واجب موقت كه گفتيم داراى وقت و زمان خاصى است نيز به دو دستهء موسع و مضيق تقسيم مىشود . واجب موسع آن است كه زمان تعيين شده از طرف شرع براى انجام دادن آن بيشتر از وقتى است كه براى انجام آن عمل مصرف مىشود بهطورى كه در طول آن زمان مىشود چندين بار آن واجب را انجام داد مانند نماز يوميّه كه مثلا وقت