( 1 ) سعيد بن منصور از سفيان بن عيينه ، از سالم بن ابى حفصة ، از ابو حازم اشجعى براى ما نقل كرد كه * حسين بن على به سعيد بن عاص فرموده است : جلو برو و نماز بگزار . يعنى بر پيكر حسن ( ع ) كه اگر سنت بر اين نبود تو را مقدم نمىداشتم .
واقدى از اسرائيل ، از جابر ، از ابى الاشعث نقل مىكند كه * حسين بن على در حالى كه با انگشتان خود بر شانهء سعيد بن عاص مىزد ، فرمود : جلو برو - نماز بگزار - كه اگر سنت نمىبود تو را مقدم نمىداشتيم .
واقدى از حسن بن عماره ، از راشد نقل مىكند ، كه * حسين ( ع ) در آن روز فرموده است ، پيامبر فرمودهاند : امام - حاكم - سزاوارتر بر نمازگزاردن است .
واقدى از هاشم بن عاصم ، از جهم بن ابى جهم براى ما نقل كرد كه * چون حسن بن على درگذشت ، بنى هاشم كسانى را به مناطق بالاى مدينه فرستادند تا در دهكدههاى انصار خبر رحلت او را جار بزنند و همهء ساكنان مناطق بالا آمدند و هيچ كس از آمدن خوددارى نكرد . [ 1 ]
واقدى از داود بن سنان براى ما نقل كرد كه مىگفته است از ثعلبة بن ابى مالك شنيدم كه مىگفته است * روز رحلت حسن بن على حاضر شديم و او را در بقيع به خاك سپرديم ، و بقيع را چنان آكنده از مردم ديدم كه اگر سوزنى را رها مىكردم بر زمين نمىافتاد . [ 2 ]
واقدى از محمد بن عبد الله بن عبيد بن عمير ، از ابن ابى نجيح ، از پدرش به ما خبر داد كه مىگفته است * در مكه و مدينه هفت شبانروز زنان و مردان و كودكان به مرگ حسن بن على گريستند . [ 3 ]
واقدى از حفص بن عمر ، از ابى جعفر به ما خبر داد كه مىگفته است * مردم هفت شبانروز بر حسن بن على ( ع ) سوگوارى كردند و گريستند و بازارها باز نشد . [ 4 ]
هامش
[ ] پوشيده از عموم بر جنازه حضرت مجتبى نماز گزارده است و سعيد كه حاكم مدينه بوده است در مراسم تشييع عمومى ، نماز گزارده است .
[ 1 ] . ابن عساكر به مشاره 371 در تاريخ خود آورده است .
[ 2 ] . ابن عساكر به شماره 372 در تاريخ و مزّى در تهذيب الكمال از ابن سعد آوردهاند . حاكم در مستدرك ، ج 3 ، ص 373 و ابن حجر در الاصابه ، ج 1 ، ص 330 و ذهبى در تلخيص از واقدى آوردهاند .
[ 3 ] . ابن عساكر به شماره 373 آورده است . اين روايت و روايات بعدى نشانى روشن از جواز گريستن و سوگوارى براى ميت است . به تهذيب التهذيب ، ج 2 ، ص 301 و البدايه و النهايه ، ج 8 ، ص 44 هم مراجعه شود .
[ 4 ] . حاكم نيشابورى در مستدرك ، ج 3 ، ص 173 از واقدى بدون « هفت شبانروز » آورده است .